Новая конституция вступает в силу с 1 июля

Объектив Восток — свежие новости области Абай, города Семей и Казахстана

Рекламный баннер

Лента новостей

Читать больше

Технологии

Регионы

Изображение записи

Ко Дню Абая в Казахстане подготовили 350 мероприятий

Динмухамед Бейсембаев

08.08.2026

Әлеуметтанушылар қазақстандықтардың сайлау белсенділігі артқанын анықтады

Еуразиялық интеграция институты жүргізген әлеуметтік зерттеу нәтижелері қазақстандықтардың әрбір жаңа сайлау науқанына бұрынғыдан белсендірек қатысып келе жатқанын көрсетті. Институттың әлеуметтік зерттеулер департаменті басшысы Гүлден Емішеваның онлайн-брифингте айтуынша, сауалнамаға қатысқандардың 78,2%-ы сайлау мен референдумдарға қатысатынын мәлімдеген. Зерттеу нәтижелері сайлау белсенділігінің тұрақты түрде өсіп келе жатқанын дәлелдеді. Сауалнамаға жауап берген азаматтардың сөзінше, 2023 жылғы Парламент сайлауына олардың 53,4%, 2024 жылғы республикалық референдумға 63,4%, 2026 жылғы республикалық референдумға 75,3%-ы қатысқан. Гүлден Емішеваның сөзінше, сауалнама нәтижелері Орталық сайлау комиссиясының ресми мәліметтеріне барынша жақын. Сондай-ақ, респонденттер 15 наурызда өткен Қазақстанның жаңа Конституциясын қабылдау жөніндегі республикалық референдумға неліктен қатысқанын түсіндірген. Басым көпшілігің оның себебін азаматтық жауапкершілік деп айтқан. Толығырақ айтқанда, сауалнамаға жауап бергендер республикалық референдумға қатысуының негізгі себептері ретінде мына факторларды атады: • азаматтық борыш – 71%; • жүргізіліп жатқан саяси реформалардың маңыздылығы – 69,6%; • дауыс беруді ажырамас демократиялық құқық ретінде қабылдау –31,4%; • сайлауға қатысуға мүмкіндік беретін жасқа толу – 18%. Гүлден Емішеваның пікірінше, азаматтардың 23 тамыздағы Құрылтай сайлауына қатысуына да дәл осы факторлар ықпал етуі мүмкін. Зерттеу авторлары көрсеткіштердің жалпы жиынтығы 100%-дан не себепті асатынын түсіндірді: респонденттерге бірнеше жауап нұсқасын қатар таңдауға мүмкіндік берілді. Айта кетейік, зерттеу 2026 жылғы 16–26 шілде аралығында бетпе-бет (face-to-face) сұхбат әдісімен жүргізілді. Сауалнамаға Қазақстанның 17 облысынан, сондай-ақ Астана, Алматы және Шымкент қалаларынан 4000 респондент қатысты. Фото ЖИ Gemini

Динмухамед Бейсембаев

09.08.2026

Изображение записи

Однопалатный Курултай задает новые стандарты парламентской работы – эксперт

Переход к однопалатному Курултаю стал одним из ключевых элементов масштабного обновления архитектуры государственной власти Казахстана. По оценке эксперта из Кыргызстана Алины Молдокеевой, реформа задает более высокие стандарты парламентской работы и укрепляет роль представительного органа в системе государственного управления. Вступившая в силу 1 июля 2026 года новая Конституция закрепила системное обновление организации государственной власти Казахстана. Одним из центральных элементов преобразований стал переход к однопалатному Курултаю. Выборы 23 августа станут логичным продолжением конституционных преобразований и сформируют первый состав представительного органа, которому предстоит воплотить новую парламентскую модель в практической работе. Алина Молдокеева, доцент кафедры востоковедения Международного университета Кыргызстана в Бишкеке, подчеркнула масштаб произошедших институциональных изменений. По оценке эксперта, создание Курултая органично вписывается в комплексное обновление системы государственного управления. Новая структура укрепляет роль парламента и формирует более четкую институциональную основу для осуществления законодательных полномочий. Переход к однопалатному парламенту, Курултаю, следует рассматривать не как отдельное изменение парламентской системы, а как часть масштабной перестройки всей архитектуры государственной власти, – подчеркнула эксперт. Особую значимость новой модели придает сочетание исторической преемственности и современного институционального содержания. Традиционное название отражает политическую культуру и историческую память народа, при этом сам Курултай формируется как полноценный современный парламент с широким кругом законодательных и контрольных задач. Что касается ожиданий нового парламента, то современный Курултай будет представлять собой не просто восстановление исторического института… Мы сегодня говорим об отказе от двухпалатной системы… Курултай будет нести основную ответственность за качество законодательства и эффективного контроля исполнительной власти, – отметила Алина Молдокеева. Сосредоточение парламентской работы в едином представительном органе формирует ясную систему ответственности за принимаемые законы и результаты контроля исполнительной власти. Это создает условия для последовательной законодательной работы и повышает значение профессиональной подготовки депутатского корпуса. Именно политическое и профессиональное наполнение будущего Курултая эксперт считает одним из главных факторов успешной реализации реформы. Компетентные и инициативные депутаты смогут не только участвовать в рассмотрении законопроектов, но и самостоятельно формировать содержательную законодательную повестку. Ключевым фактором реформирования парламентской системы становится не структура палаты, а партийная составляющая Курултая – в экспертности будущих депутатов и реальном потенциале вырабатывать и продвигать собственные законодательные инициативы. 23 августа пройдут выборы в Курултай, и международное сообщество, и экспертное сообщество ожидают выдающихся результатов от данной реформы и новых свершений на политической арене Казахстана, – заключила эксперт. Таким образом, предстоящие выборы переводят конституционные преобразования в практическую плоскость и открывают новый этап в деятельности представительной власти. Высокие ожидания экспертного сообщества связаны с тем, что первый состав Курултая получит возможность заложить прочные стандарты профессионального законотворчества, парламентской ответственности и эффективного государственного управления. Фото ИИ Gemini

Динмухамед Бейсембаев

09.08.2026

Изображение записи

Дороги, освещение и Центральная площадь: жители Семея задали актуальные вопросы на встрече с акимом города

В ходе встречи с населением Адлет Кожанбаев заслушал вопросы жителей по актуальным проблемам города. В своих обращениях семейчане сделали акцент на качество дорог, недостаточность освещения и необходимость дальнейшего благоустройства. В ходе встречи с населением аким областного центра Адлет Кожанбаев представил вниманию жителей итоги развития Семея за первое полугодие 2026 года. После доклада глава города заслушал обращения жителей по волнующим вопросам и поручил представителям профильных управлений разобраться с проблемными моментами. Конечно, каждый участник встречи поднимал вопросы, наболевшие именно у него. Тем не менее, нашлось немало точек соприкосновения и схожих проблем. Один из самых популярных вопросов горожан - освещение улиц. Жители отмечают что во многих районах отсутствует освещение, что не только создаёт неудобства, но и является небезопасным, особенно для детей в преддверии учебного года. По освещению работа ведётся. В этом году мы поставили в приоритет несколько улиц, в основном где детские сады и школы. У нас 1179 улиц, освещены из них - 478. 60% улиц не освещены, но работа продолжается в соответствии с планом, - отметил аким города. Со стороны некоторых жителей благоустроенных домов поступили жалобы на то, что жители частного сектора выбрасывают свой мусор, используя территорию благоустроек. В ответ на это обращение Адлет Кожанбаев отметил, что на сегодняшний день уже проводится работа с жителями частного сектора по поводу заключения договоров по вывозу мусора. Ещё одним актуальным вопросом для жителей остается благоустройство дворов. Многих беспокоят старые недемонтированные площадки, где могут покалечиться дети. И, конечно, каждый из обратившихся по этому вопросу к главе областного центра хотел бы видеть благоустроенным именно свой двор. Адлет Кожанбаев разъяснил основные критерии, в соответствии с которыми устанавливают очередь на размещение детских площадок в городе. Что касается неблагоустроенных дворов, у нас таких дворов - сотни. Свыше 400 дворов требуют благоустройства. С этого года мы создали специальную комиссию, есть определенные критерии. Один из основных критериев - наличие КСК или ОСИ. У нас очень много дворов, где нет хозяев, и очень часто через год площадки невозможно узнать, их просто разбирают. Следующий критерий: количество жителей, количество детей. Также имеет значение отдаленность от парков, скверов. Если таковые есть поблизости и дети из этого двора могут туда прогуляться - эти дворы не являются приоритетными, - разъяснил ситуацию Адлет Кожанбаев. Многие жители, в том числе частных секторов, выражают недовольство качеством дорог внутридворовых территорий. Люди отмечают, что для проезда на автомобиле нередко приходится вкладывать собственные финансы в выравнивание улиц, что доставляет значительные неудобства. Адлет Кожанбаев отметил, что дорожные работы внутридворовых территорий, в том числе, подсыпка  дорог местного значения в частном секторе продолжаются. Аким города подчеркнул, что значительное количество улиц нуждаются в ремонте, и все работы проводятся в соответствии с планом. Важным для жителей вопросом остаётся реконструкция Центральной площади. Один из жителей в ходе встречи обратился к акиму с вопросом, когда горожанам можно ждать открытия площади и на каком этапе находится ремонт. Работы по демонтажу были завершены, но прежде чем приступить к надземным работам, необходимо учесть два момента. Нужно будет отработать систему ливневой канализации, и также ждем специальное оборудование для сухого фонтана. После - работы будут продвигаться интенсивнее. Думаю, до конца сентября работы закончатся, и городу и жителям мы передадим эту площадь, - сообщил Адлет Кожанбаев. Стоит отметить, что многие жители в ходе встречи выразили главе областного центра большую благодарность. Участники мероприятия отметили: как расцветает город - видно невооружённым глазом. Отдельным моментом некоторые жители подчеркнули оперативное реагирование на свои обращения. Встреча в формате «вопрос-ответ» получилась очень насыщенной. Глава города отметил, что каждый вопрос получит рассмотрение. В случае, если граждане хотят обсудить что-то дополнительно, они всегда могут записаться к акиму на личный прием. Маргарита Бутина фото автора   

Маргарита Бутина

08.08.2026

Изображение записи

Рост электоральной активности казахстанцев зафиксировали социологи

Результаты социологического исследования Института евразийской интеграции показали, что казахстанцы с каждой новой избирательной кампанией все активнее участвуют в голосовании. Как сообщила руководитель департамента социологических исследований института Гульден Емишева в ходе онлайн-брифинга, 78,2% опрошенных заявили, что принимают участие в выборах и референдумах. При этом исследование зафиксировало устойчивый рост электоральной активности. По словам респондентов: в парламентских выборах 2023 года участвовали 53,4%; в республиканском референдуме 2024 года — 63,4%; в республиканском референдуме 2026 года — 75,3%. По словам Емишевой, результаты опроса максимально приближены к официальным данным Центральной избирательной комиссии.Исследование также показало, что главной причиной участия в референдуме по принятию новой Конституции Казахстана 15 марта, большинство граждан считают гражданский долг. Так, среди основных мотивов участия респонденты назвали: гражданский долг — 71%; важность проводимых политических реформ — 69,6%; голосование как неотъемлемое демократическое право — 31,4%; достижение возраста, позволяющего участвовать в выборах, — 18%. Емишева отметила, что именно эти факторы могут стать основными мотивами участия граждан в выборах депутатов Курултая, которые состоятся 23 августа. Авторы исследования также подчеркнули, что сумма показателей может превышать 100%, поскольку респонденты могли выбрать несколько вариантов ответа. Исследование проводилось с 16 по 26 июля 2026 года методом личного интервью (face-to-face). В нем приняли участие 4000 респондентов из 17 областей Казахстана, а также Астаны, Алматы и Шымкента. Ранее результаты этого же исследования показали, что 73,2% опрошенных подтвердили, что придут на предстоящие выборы депутатов Курултая. Фото ИИ Gemini

Динмухамед Бейсембаев

08.08.2026

Изображение записи

Экологиялық керуен, форум және саяси сын: партиялардың штабында бір күн қалай өтті

Сайлауалды науқанның сипаты біртіндеп өзгеріп келеді. Өңірлерге сапарлар, еңбек ұжымдарымен кездесулер және ауқымды форумдармен қатар, партиялар қарсыластарының мәлімдемелеріне пікір білдіріп, ашық саяси пікірталасқа жиірек шыға бастады. 7 тамыз күні партиялар елдің әр өңірінде бірқатар сайлауалды іс-шара өткізді. «Әділет» партиясының республикалық штабы Шымкентте жұмысын жалғастырып, онда бастауыш партия ұйымдарының республикалық форумы өтті. Форумға еліміздің түкпір-түкпірінен келген 3500-ден астам бастауыш ұйым өкілдері қатысты. Партия төрағасы Айбек Дәдебай сайлауалды науқанның барысы туралы баяндап, партия мүшелерінің саны 800 мыңнан асқанын айтты. Оның мәліметінше, бүгінде 3545 бастауыш ұйым (шамамен 650 мың мүшесі бар), 20 өңірлік және 226 аумақтық штаб жұмыс істейді. Науқанға 30 мыңға жуық сенімді өкіл тартылған. Кандидаттар цифрландыру, әлеуметтік саясат және өзге де бағыттарды қамтитын сайлауалды бағдарламаның жекелеген бөлімдерін таныстырды. Сондай-ақ Шымкент қаласының мәдениет және өнер саласы өкілдерімен жеке кездесу өтті. Онда кітап оқу мәдениетін дамыту, театрлар мен креативті индустрияны қолдау мәселесі талқыланды. Сонымен бірге ұлттық мәдени құндылықтарды қорғау және конституциялық негіздерді сақтау мәселесі қозғалды. Жалпыұлттық социал-демократиялық партияның төрағасы Асхат Рахымжанов журналистермен кездесуде Қазақстан халық партиясын сайлау науқаны басталар алдында партия төрағасын ауыстырғаны үшін сынға алды. Партияның Алматы облыстық филиалы Қонаев – Жаңа Арна – Заречный – Арна – Алатау бағыты бойынша автокеруен ұйымдастырды. Партия белсенділері мен кандидат Р. Жүсіпова Павлодар облысының Аққулы ауылының тұрғындарымен кездесті. Ақмола облыстық филиалының өкілдері Сандықтау ауданындағы Балкашин мәдениет үйінде жергілікті тұрғындармен жүздесті. Сонымен қатар Жезқазған қаласының тұрғындарымен де кездесу өтті. Ақтөбе облыстық филиалы мүлік иелері бірлестіктерінің (МИБ) төрағаларының қатысуымен олардың даму перспективаларына арналған ашық диалог ұйымдастырды. Солтүстік Қазақстан облысының Қызылжар ауданында, Көкшетау және Рудный қалаларында партия мүшелері тұрғындар арасында түсіндіру жұмысын жүргізіп, үгіт-насихат материалдарын таратты. Аралдан басталып, Қызылорда және Түркістан облыстары арқылы өткен «Байтақ» партиясының экологиялық керуені Жамбыл облысына жетті. Партия мәліметінше, бұл сапар өңірлердегі табиғатты қорғау және экологиялық қауіпсіздік мәселелеріне арналды. Астанада кандидат Сәуле Қамытбекова Center Concrete темірбетон бұйымдары зауыты мен Integrate Clinic медициналық орталығының ұжымымен кездесті. Кездесуде құрылыстағы энергия үнемдеу технологиялары мен экологияның адам денсаулығына әсері талқыланды. Петропавлда кандидат Алмаз Жакишев «Мархабат» түзету балабақшасына барып, инклюзивті білім беру мен балалардың экологиялық қауіпсіздігі мәселесін көтерді. Қазақстан халық партиясы бірнеше өңірде тұрғындармен және  еңбек ұжымдарымен кездесу өткізді. Атап айтқанда, Жамбыл облысы Байзақ ауданындағы Түймекент ауылының тұрғындарымен, Алматы облысы Шелек ауылындағы Еңбекшіқазақ аудандық ауруханасының ұжымымен, Теміртаудағы №7 кітапхана қызметкерлерімен, шамамен 700 адам еңбек ететін «Имсталькон» АҚ ұжымымен, көмір разрезі мен электр станциясында 4,5 мыңға жуық адам жұмыс істейтін «Еуразиялық энергетикалық корпорация» АҚ қызметкерлерімен, сондай-ақ Түркістан облысы Жетісай ауданының тұрғындарымен жүздесті. Ұлытау облысында партия штабының өкілдері Жезқазған көпбейінді ауруханасының ұжымымен және «ҚазТрансОйл» кәсіпорнының қызметкерлерімен кездесті. Өскеменде партия кандидаттары мен белсенділері қала тұрғындарымен трамвай ішінде бейресми кездесу өткізді. Талдықорғанда өткен үкіметтік емес ұйымдардың әлеуметтік жобалар көрмесінде ҚХП кандидаты Ирина Смирнова ЖСДП-ны сынға алып, қарсылас партияның бағдарламасында азаматтық секторды қолдау мәселесі жоқ екенін айтып, ЖСДП-ны «бір адамның партиясы» деп атады. «Ауыл» партиясы Солтүстік Қазақстан облысында еңбек ұжымдары және ауыл тұрғындарымен бірқатар кездесу өткізді. Партия өкілдері құс фабрикасында, қайта өңдеу кәсіпорнында, Якорь ауылындағы ветеринарлық пунктте және «Есіл Су» филиалында болды. Кездесулер барысында салалық мәселелермен қатар, ауылдағы кадр тапшылығы бірнеше рет көтерілді. Шығыс Қазақстан облысында партия төрағасы Қайрат Айтуғанов кандидаттармен бірге инклюзивті қоғам өкілдерімен, мүмкіндігі шектеулі азаматтармен және ерекше қажеттілігі бар балалардың ата-аналарымен кездесті. Онда қолжетімді орта, инклюзивті білім беру және кәсіби даярлық мәселесі талқыланды. Семей қаласында Абай облыстық штабының жетекшісі Қайрат Смағұлов пен кандидат Балнұр Ахметова KondiZ кондитер фабрикасының ұжымымен кездесу өткізді. «Ақ жол» партиясы Құрылтай депутаттығына кандидат ретінде Ақтөбе облысынан кәсіпкер, партияның облыстық филиалының төрағасы әрі жергілікті мәслихат депутаты Ұлан Қозыбақовты таныстырды. Партияның республикалық сайлауалды штабы төрайым Дания Еспаеваның жетекшілігімен Алматы облысы Қарасай ауданындағы Шамалған ауылының тұрғындарымен кездесті. Кездесу барысында сайлауалды бағдарламаның негізгі бағыттары таныстырылып, ауыл тұрғындарының сұрақтарына жауап берілді. Штаб сондай-ақ осы аудандағы макарон өнімдерін шығаратын ANSAR FOODS ЖШС-на барып, еңбек ұжымымен кездесу өткізді. Сонымен қатар партия Respublica өкілдерінің сынына ұшырады. Партия кандидаты Ерболат Мұхамеджан сайлауалды уәделер нақты нәтижемен дәлелденуі тиіс екенін айтып, бұл пікірін «Ақ жол» партиясына бағыттады. Respublica партиясы Шымкент қаласында еңбек ұжымдарымен кездесуін жалғастырды. Үгіт жұмысына партия тең төрағасы Қуаныш Шонбай да қатысты. Делегация Alutech кәсіпорны мен MDS Doors ЖШС-на барып, жұмысшылармен еңбекке салынатын салық жүктемесі, отандық өндірушілерді қолдау және әлеуметтік-экономикалық мәселені талқылады. Қалада кәсіпкерлердің, өнеркәсіп өкілдерінің, жастардың және партия белсенділерінің қатысуымен сайлауалды форум өтті. Онда партияның тең төрағалары мен кандидаттары бағдарламаның негізгі бағыттарын таныстырды. Сонымен қатар ReTalks форматындағы ашық пікірталас алаңы ұйымдастырылып, оған бизнес өкілдері, жастар және қоғам белсенділері қатысты. Делегация еліміздегі 80 жылдан астам тарихы бар, экспортқа 130-ға жуық өнім түрін шығаратын «Шымкентмай» АҚ-на да барып, кәсіпорын ұжымымен кездесті. Кездесуде отандық өндірісті қолдау және цифрлық технологияларды дамыту мәселесі сөз болды. Осылайша, 7 тамыз күні партиялар өңірлердегі сайлаушылармен кездесулерін жалғастырып, бір-бірінің мәлімдемелеріне ашық пікір білдіре бастады. Елдің әр өңірінде өткізілген сайлауалды іс-шарасымен қатар, ақпараттық күн тәртібінде партияаралық пікірталас та айқын көрініс тапты. Фото ЖИ Gemini

Динмухамед Бейсембаев

08.08.2026

Изображение записи
LogoСкачивайте мобильное приложение