Лента новостей

Читать больше

Технологии

Регионы

Изображение записи

Конституциядағы референдум атауын жалпыұлттық референдум деп өзгерту керек — Мәжіліс депутаты

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Халық кеңесі с правом инициативы и референдума: Конституционная комиссия обсуждает новый общественный институт

На очередном заседании Конституционной комиссии обсудили инициативы по созданию Халық Кеңесі, который должен стать устойчивой площадкой для системного диалога. По словам председателя маслихата Северо-Казахстанской области Владимира Бубенко, новый орган направлен на укрепление доверия между обществом и властью, развитие культуры открытого обсуждения и совместного поиска решений. Халық кеңесі будет обладать правом законодательной инициативы и возможностью выступать с предложением о проведении республиканского референдума. Его статус и полномочия предлагается закрепить на конституционном уровне, что сразу делает его системообразующим институтом публичной власти, – отметил Владимир Бубенко. Он подчеркнул, что создание Народного совета соответствует духу и логике конституционной реформы. Более того, эти нормы стали правовой основой для более широкого вовлечения общества в процессы государственного управления. Наряду с этим, по словам спикера, особое значение приобретает и вопрос бережного отношения к природе как конституционной ценности. Закрепление принципов экологической ответственности на уровне Конституции отражает общественный запрос на устойчивое развитие и формирует культуру коллективной ответственности за сохранение условий жизни. Экологическая защита по своей сути является формой защиты общества и его долгосрочных интересов, – подчеркнул председатель маслихата. Отдельно было отмечено, что Народный Совет возьмёт на себя функции Ассамблеи народа Казахстана по обеспечению межэтнического и межконфессионального согласия, подготовке предложений по внутренней политике и государственной идеологии. В конечном счёте, Народный совет станет институтом общественного доверия. Он обеспечит обратную связь между гражданами и государством, согласует интересы разных социальных и этнических групп и повысит легитимность принимаемых решений. В случае принятия на всенародном референдуме новой Конституции Халык кенесі станет настоящей платформой, где каждый голос гражданина Казахстана  будет услышан, – заявил Владимир Бубенко.

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Изображение записи

Халық кеңесі Қазақстан азаматының әрбір сөзі ескерілетін ерекше платформаға айналады

Конституциялық комиссияның бесінші отырысында жүйелі диалогтың орнықты алаңына айналуға тиіс Халық кеңесін құру жөніндегі бастамалар талқыланды. Солтүстік Қазақстан облысы мәслихатының төрағасы Владимир Бубенконың айтуынша, жаңа органның қызметі қоғам мен билік арасындағы сенімді нығайтуға, ашық талқылау және шешімдерді бірлесіп іздеу мәдениетін дамытуға бағытталған. Халық кеңесі заңнамалық бастама құқығына және республикалық референдум өткізу туралы ұсыныс жасау мүмкіндігіне ие болады. Оның мәртебесі мен өкілеттігін Конституциялық деңгейде бекіту ұсынылады. Бұл оны бірден мемлекеттік биліктің жүйе құраушы институтына айналдырады, – деп атап өтті Владимир Бубенко. Ол Халық кеңесін құру конституциялық реформаның рухы мен логикасына сәйкес келетінін атап өтті. Бұл нормалар тіпті қоғамды мемлекеттік басқару процестеріне кеңінен тартудың құқықтық негізіне айналды. Сондай-ақ, спикердің айтуынша, конституциялық құндылық ретінде табиғатқа ұқыпты қарау мәселесі де ерекше маңызға ие. Конституция деңгейінде экологиялық жауапкершілік қағидаттарын бекіту орнықты дамуға деген қоғамдық сұранысты көрсетеді және өмір сүру жағдайын сақтауға деген ұжымдық жауапкершілік мәдениетін қалыптастырады. Экологиялық қорғау өз мәні бойынша қоғамды және оның ұзақмерзімді мүдделерін қорғаудың нысаны, – деп атап өтті Мәслихат төрағасы. Сонымен қатар, Владимир Бубенко Халық Кеңесінің Қазақстан халқы ассамблеясының этносаралық және конфессияаралық келісімді қамтамасыз ету, ішкі саясат пен мемлекеттік идеология бойынша ұсыныстар дайындау жөніндегі функцияларын өз мойнына алатынына да тоқталды. Сайып келгенде, Халық кеңесі қоғамдық сенім институтына айналады. Ол азаматтар мен мемлекет арасындағы кері байланысты қамтамасыз етеді, әртүрлі әлеуметтік және этникалық топтардың мүдделерін келістіріп, қабылданатын шешімдердің заңдылығын арттырады. Жалпыхалықтық референдумда жаңа Конституция қабылдаған жағдайда Халық кеңесі Қазақстан азаматының әрбір сөзі ескерілетін ерекше платформаға айналады, – деді Владимир Бубенко.

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Изображение записи

Серік Егізбаев Конституциялық реформаның негізін құрайтын үш стратегиялық тіректі белгілеп берді

Конституциялық реформа жөніндегі комиссия отырысында Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты, «Ауыл» партиясы фракциясының жетекшісі Серік Егізбаев реформаның негізін құрайтын үш стратегиялық тіректі белгілеп берді. Ең алдымен, депутаттың пікірінше, жаңа конституциялық редакцияға сәйкес, Құрылтайдың заң шығарушы билікті жүзеге асыратын ең жоғары өкілді орган болып бекітілгені – бұл заң шығару процесіндегі артық бюрократияны, палаталар арасындағы ұзақ келісімдер мен кедергілерді жояды және халықтың билікке тікелей қатысуын қамтамасыз етеді. Конституция бойынша мемлекеттік биліктің бірден-бір бастауы - халық. Бұл дегеніміз - Құрылтай жай ғана заң қабылдаушы мекеме емес, ол - халықтың билікке тікелей қатысуын қамтамасыз ететін, егемендігіміздің символына айналатын ең жоғары легитимді орган деген сөз. Билікке ешкімнің қол сұғуына жол бермейтін бұл конституциялық норма - мемлекеттілігіміздің мызғымас кепілі. Құрылтай заңның жобалануынан бастап оның қабылданып, күшіне енуіне дейін - басынан аяғына дейін толық жауапкершілікті өз мойнына алады, – деді ол. Сонымен қатар, Серік Егізбаевтың пікірінше, партиялық тізім - кәсібилік пен саяси мәдениеттің кепілі. Стратегиялық маңызы бар тағы бір шешім - Құрылтайдың пропорционалды негізде, яғни партиялық тізімдер арқылы жасақталуы. Бұл - еліміздің саяси мәдениетін мүлдем жаңа биікке көтереді. Партиялық тізім – Құрылтайдың интеллектуалдық әлеуетін қамтамасыз ететін негізгі тетік. Бұл жүйе арқылы біз Парламентке қоғамның барлық тобын, әсіресе ауыл мамандарын, білімді жастар мен белсенді әйелдерді тартамыз, – деп айтты Мәжіліс депутаты.  Ал Халық Кеңесіне келгенде ол бұл органның құзыреті бұрынғы Қазақстан халқы Ассамблеясы ие болған мүмкіндіктерден әлдеқайда кең және пәрменді екенін жеткізді. Халық Кеңесінің функциялары енді уақытша ережелер немесе жарлықтар емес, Ата Заңның ажырамас бөлігіне айналды. Олар - мызғымас, ешкімнің еркімен өзгермейтін, конституциялық тұрғыдан қорғалған құқықтар. Бұл - Халық Кеңесінің мемлекеттік иерархиядағы орнын бекемдейді. Халық Кеңесі- Құрылтайға тікелей заң жобаларын енгізуге және ең маңызды мемлекеттік мәселелер бойынша референдум бастамасын көтеруге құқылы. «Ауыл» партиясы халық жүктеген осы тарихи реформаларды жүзеге асыру үшін өзінің барлық кәсіби әлеуетін жұмсауға дайын. Біз ауылдағы ағайынның сеніміне адал болып, ел үмітін іспен ақтауды басты борышымыз деп білеміз, – деп, ол өз сөзін қорытындылады.

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Изображение записи

Норма о статусе адвокатуры будет доработана в новой Конституции Казахстана

Объем и глубина изменений, которые предлагается внести в Конституцию РК, позволяют говорить не о корректировке действующего Основного закона, а о принятии, по сути, новой Конституции. Такое мнение высказал председатель республиканского общественного объединения «Казахстанский союз юристов» Серик Акылбай на пятом заседании Конституционной комиссии. Серик Акылбай подчеркнул, что сводный проект поправок содержит значительный массив норм, затрагивающих фундаментальные основы конституционного строя. В частности, формируется новая институциональная архитектура: однопалатный Парламент, Народный совет, обновленные модели деятельности Правительства, судебной системы и правозащитных механизмов. «Оценивая масштаб и глубину предлагаемых преобразований, считаю корректным говорить уже не о новой редакции действующей Конституции, а фактически о новой Конституции», – сказал Серик Акылбай. По его словам, сегодня у государства и общества уже более высокие требования к эффективности управления, правовой определенности и защите прав человека. В этой связи в республике меняются основы организации власти и закладываются новые институты. Таким образом, речь идет о качественно новом этапе конституционного развития Казахстана. При этом он подчеркнул, что новая Конституция обеспечит полную преемственность базовых ценностей государственности и их последовательное развитие с учетом накопленного правоприменительного опыта. Серик Акылбай также напомнил о своем предложении прямо закрепить в Конституции отделение религии от государства, которое в итоге вошло в сводный проект. «Считаю необходимым дополнительно закрепить, что деятельность религиозных организаций на территории Казахстана осуществляется в соответствии с законом и может быть ограничена в целях защиты основ конституционного строя, обеспечения национальной безопасности, охраны общественного порядка, прав и свобод человека, здоровья населения, духовно-нравственных ценностей общества. Такое дополнение раскрывает суть самой идеи», – отметил он. Вместе с тем он обозначил важность дополнительной проработки нормы, касающейся статуса адвокатуры. «Необходимо еще поработать, чтобы формулировки были максимально взвешенными и полностью соответствовали задачам обеспечения прав и свобод граждан», – подчеркнул Серик Акылбай. В целом же он выразил мнение, что Комиссия движется в правильном направлении.

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Изображение записи

Қазақстанның жаңа Конституциясында адвокатураның мәртебесі туралы норма қосымша пысықталатын болады

«Қазақстан заңгерлер одағы» республикалық қоғамдық бірлестігінің төрағасы Серік Ақылбай Конституциялық комиссияның бесінші отырысында Ата заңға енгізуге ұсынылған өзгерістердің көлемі мен тереңдігі қолданыстағы құжатқа түзету ғана емес, шын мәнінде жаңа Конституцияны қабылдау туралы сөз қозғауға мүмкіндік береді деген пікір білдірді. Серік Ақылбайдың айтуынша, түзетулердің бұл жобасы конституциялық құрылыстың іргелі негіздерін қозғайтын нормалардың айтарлықтай жиынтығынан тұрады. Атап айтқанда, жаңа институционалдық архитектура қалыптасуда: бір палаталы Парламент, Халық кеңесі, Үкімет қызметінің, сот жүйесі мен құқық қорғау тетіктерінің жаңартылған модельдері. «Ұсыныстардың ауқымы мен тереңдігін саралай келе қолданыстағы Конституцияның жаңа редакциясы туралы емес, шын мәнінде жаңа Ата заң туралы айтқан жөн деп санаймын», – деді Серік Ақылбай. Оның айтуынша, бүгінде мемлекет пен қоғамның басқару тиімділігіне, құқық айқындылығы мен адам құқықтарын қорғауға қоятын талабы жоғары. Осыған байланысты республикада билікті ұйымдастыру негіздері өзгеріп, жаңа институттар қалануда. Осылайша, біз Қазақстанның конституциялық дамуының сапалы жаңа кезеңі туралы айтып отырмыз. Сонымен қатар ол жаңа Конституция мемлекеттіліктің негізгі құндылықтарының толық сабақтастығын және жинақталған құқық қолдану тәжірибесін ескере отырып, олардың дәйекті дамуын қамтамасыз ететінін атап өтті. Сондай-ақ Серік Ақылбай Конституцияда дінді мемлекеттен бөлуді тікелей бекіту бойынша жиынтық жобаға нәтижесінде енген ұсынысын еске салды. «Қазақстан аумағындағы діни ұйымдардың қызметі заңға сәйкес жүзеге асырылатынын және конституциялық құрылыстың негіздерін қорғау, ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету, қоғамдық тәртіпті, адамның құқықтары мен бостандықтарын, халықтың денсаулығын, қоғамның рухани-адамгершілік құндылықтарын қорғау мақсатында шектелуі мүмкіндігін қосымша бекіту қажет деп санаймын. Мұндай толықтырулар идеяның түпкі мәнін ашады», – деді ол. Сонымен бірге ол адвокатураның мәртебесіне қатысты норманы қосымша пысықтаудың маңызын атап өтті. «Тұжырымдамалар барынша салмақты және азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қамтамасыз ету міндеттеріне толық сәйкес келуі үшін әлі де жұмыс жасау керек», – деді Серік Ақылбай. Жалпы, ол Комиссия дұрыс бағытта жұмыс атқарып жатыр деген пікір білдірді.

Динмухамед Бейсембаев

29.01.2026

Изображение записи
LogoСкачивайте мобильное приложение