Главные новости
Блики на коронах: в Семее прошел этап открытого кубка «Senat Open III» по шахматам
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Лента новостей
Блики на коронах: в Семее прошел этап открытого кубка «Senat Open III» по шахматам
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Олжас Бектенов Абай облысында жаңа жұмыс орындары мен өндірістерге назар аударды
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Новые производства и возможности: Олжас Бектенов оценил развитие области Абай
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Олжас Бектенов Абай облысында Төтенше жағдайларды жою жөніндегі республикалық жедел штаб отырысын өткізді
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
На страже огня - в области Абай готовятся к пожароопасному периоду
Маргарита Бутина
09.04.2026
Готовность к пожарам - Премьер-министр провел заседание Республиканского штаба по ЧС в области Абай
Редактор
09.04.2026
Где лечат и заботятся: в университетском госпитале Семея хранят здоровье самых маленьких
Маргарита Бутина
09.04.2026
Деловой центр Семея и побережье Алаколя - Премьер-министру презентовали новые проекты
Редактор
09.04.2026
От экстренной помощи до реабилитации: как работает БСМП в Семее
Маргарита Бутина
09.04.2026
Олжас Бектенов проверил готовность системы раннего обнаружения лесных пожаров и оснащенность «Семей орманы»
Редактор
09.04.2026
Таза Қазақстан: Семейде Бейбітшілік аралында тазалық акциясы өтті
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Зона чистоты: в Семее провели уборку на острове Бейбітшілік
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Объездную дорогу на озеро Алаколь построят в области Абай
Редактор
09.04.2026
Обучаясь у лучших - топ-менеджеры Казахстана пройдут обучение по ИИ
Редактор
09.04.2026
Качество воды и воздуха проверят: в Семее начался весенний мониторинг
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Ветераны и студенты вместе вышли на субботник в сквере Победы в Семее
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Новые нарушения: бизнес в Казахстане чаще ловят на завышении цен
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
От приёма до лечения: в Семее рассказали о пошаговой работе поликлиник
Маргарита Бутина
08.04.2026
Затерянный в степи: в области Абай конный полицейский нашёл пропавшего малыша
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
Қазақстанда Мемлекеттік басқару академиясына қабылдау басталды
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
Воздушный налёт: дроны будут использовать для борьбы с саранчой в Казахстане
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
В Казахстане раскрыли схему SMS-мошенничества и фишинговой рассылки
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
377 км теплосетей обновят в Казахстане
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026
Команда НИШ из Семея покорила турнир по настольному теннису
Динмухамед Бейсембаев
08.04.2026


Технологии
Регионы
Блики на коронах: в Семее прошел этап открытого кубка «Senat Open III» по шахматам
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Готовность к пожарам - Премьер-министр провел заседание Республиканского штаба по ЧС в области Абай
Премьер-министр Казахстана Олжас Бектенов в ходе рабочей поездки в область Абай провел заседание Республиканского оперативного штаба по ликвидации чрезвычайных ситуаций, на котором рассмотрены вопросы подготовки к пожароопасному периоду 2026 года. Ранее Олжас Бектенов осмотрел систему раннего обнаружения пожаров в резервате "Семей орманы". Пожароопасный период только начинается. В ряде регионов уже фиксируются возгорания на территориях природных заповедников и лесных хозяйств. Очаги возгорания ежедневно возникают и в степных районах. Они наносят значительный ущерб флоре и фауне. Все службы должны быть готовы к оперативному реагированию, — подчеркнул Олжас Бектенов. С докладами о проводимой работе выступили министры экологии и природных ресурсов Ерлан Нысанбаев, по чрезвычайным ситуациям Чингис Аринов, вице-министр искусственного интеллекта и цифрового развития Малик Олжабеков. Заслушаны акимы области Абай, Восточно-Казахстанской, Акмолинской, Костанайской и Павлодарской областей. По данным министра экологии и природных ресурсов Ерлана Нысанбаева, с начала года в лесных массивах страны зарегистрировано 36 пожаров общей площадью более 794 га. Согласно прогнозу «Казгидромета», весенне-летний период 2026 года ожидается жарким, с превышением климатической нормы на 1–2 градуса. Во второй половине апреля в южных и западных регионах температура может достигать +25…+35 °С. К концу лета прогнозируется дефицит осадков, что повышает риск природных пожаров. В этой связи реализуется республиканский план мероприятий по снижению рисков природных пожаров, ведется техническое обновление природоохранных и лесных учреждений, а также внедряется система раннего обнаружения пожаров на наиболее уязвимых участках. Министр по чрезвычайным ситуациям Чингис Аринов сообщил о готовности сил и средств к оперативному реагированию на природные пожары. По стране приведены в готовность свыше 50 тыс. человек личного состава и порядка 11 тыс. единиц техники. Дополнительно в распоряжении МЧС находится свыше 5 тыс. сотрудников, 853 единицы техники, 26 воздушных судов и 218 беспилотных летательных аппаратов. Для повышения эффективности реагирования обновлен алгоритм действий, в том числе с учетом взаимодействия с приграничными государствами. Круглосуточный мониторинг пожарной обстановки ведется с использованием цифровых и космических систем, что позволяет централизовать управление силами и ускорить принятие решений. В каждом регионе страны сформированы авиаотряды и организовано круглосуточное наземное и авиационное патрулирование в лесных зонах повышенного риска. Продолжается развитие сети «Ауыл құтқарушылары»: на сегодня действует 167 пунктов пожаротушения, их число планируется увеличить до 700. Также утверждена республиканская группировка сил и средств. В мае в Костанайской области запланировано проведение учений «Өрт-2026» по ликвидации трансграничных пожаров. Вице-министр искусственного интеллекта и цифрового развития Малик Олжабеков сообщил о готовности информационных систем к моделированию пожаров. В частности, реализована карта классов и индексов пожароопасности в системе «Tasqyn», которая на основе метео- и спутниковых данных позволяет прогнозировать риски и моделировать распространение огня. Время обработки данных по термоточкам сокращено до 20–30 минут, обеспечен оперативный доступ к космическим снимкам. Текущую ситуацию и меры готовности к пожароопасному периоду доложили акимы регионов. В частности, аким области Абай Берик Уали проинформировал об усилении профилактики и патрулирования, внедрении системы раннего обнаружения и космического мониторинга, укреплении материально-технической базы, развитии сети пожарных постов и подготовке группировки сил и средств, проведении учений. С начала года в области зарегистрировано 2 лесных пожара, которые были ликвидированы без последствий. Аким Восточно-Казахстанской области Нурымбет Сактаганов доложил о полной готовности к пожароопасному периоду: сформированы силы и средства, усилена техника, ведется авиапатрулирование, развиваются системы раннего обнаружения, подготовлены мобильные группы, в том числе для труднодоступных районов. Аким Акмолинской области Марат Ахметжанов отметил стабильную ситуацию, в регионе пожаров не зафиксировано. Также активизирована подготовка и сформированы силы гражданской защиты – свыше 1,2 тыс. человек и более 600 ед. техники, расширяется сеть пожарных постов, увеличено финансирование на профилактику. Ведется обновление техники и внедряются системы раннего обнаружения пожаров с использованием дронов. Аким Костанайской области Кумар Аксакалов сообщил, что с начала года природных пожаров не зарегистрировано. На постоянной основе проводится профилактика, продолжается подготовка сил и средств, задействованы 3,2 тыс. человек, 1,1 тыс. ед. техники и др. оборудование. Особое внимание уделяется предупреждению лесных возгораний. В рамках этой работы в прошлом году в Аулиекольском районе была построена наблюдательная вышка, планируется возведение еще 20 объектов. К концу 2028 года уровень оснащенности лесных учреждений пожарно-наблюдательными вышками будет доведен до 100%. Аким Павлодарской области Асаин Байханов проинформировал об укреплении материально-технической базы, закупе техники, создании мобильной группировки для автономного тушения. Кроме того, обеспечен круглосуточный видеомониторинг, развивается сеть пожарных постов, запланировано авиапатрулирование вертолетом Ми-8 и бортами «Казавиалесоохраны». Заместитель Премьер-министра Канат Бозумбаев подчеркнул важность усиления профилактической работы как в лесных, так и в степных регионах. Отмечено, что акиматам требуется ускорить создание защитных полос, очистку территорий, привести в готовность технику, проверить сельхозоборудование на наличие искрогасителей и обеспечить подготовку водоисточников. Премьер-министр акцентировал внимание на необходимости качественной реализации республиканского и региональных планов мероприятий по снижению рисков пожаров. Особо подчеркнута важность очистки территорий населенных пунктов от сухой растительности и мусора, а также создания минерализованных полос. По данным МЧС, эта работа не ведется на должном уровне в ряде регионов, включая Жамбылскую, Западно-Казахстанскую, Туркестанскую области и область Жетісу. Также не завершена очистка территорий в Алматинской, Западно-Казахстанской, Туркестанской, Атырауской областях и городе Шымкенте, что создает прямую угрозу населенным пунктам. По данным Минэкологии, низкая степень готовности к пожароопасному сезону отмечается в Актюбинской и Кызылординской областях. Олжас Бектенов поставил перед акимами задачу по активизации данной работы и поручил взять на личный контроль решение проблемных вопросов.
Редактор
09.04.2026

Блики на коронах: в Семее прошел этап открытого кубка «Senat Open III» по шахматам
Древнейшая интеллектуальная игра продолжает победное шествие по планете (в Казахстане шахматы становятся всё более популярны). В 1/8 финала открытого кубка «Senat Open III» приняли участие сотрудники СМИ из области Абай. Шахматы – вещь серьезная. Эта игра не терпит спешки (кроме исключительных случаев), легкомыслия и излишнего бахвальства. Игрок, мыслящий стратегически, просчитывающий несколько ходов наперёд, всегда будет иметь преимущество, пусть даже и уровень его игры не будет гроссмейстерским. Главный специалист управления физической культуры и спорта области Абай Бауыржан Догалаков отметил, что игра в шахматы всегда требовала от игрока особенной концентрации. Всех приветствую на торжественном открытии традиционного открытого кубка Сената Парламента! Желаю всем участникам честной спортивной борьбы, ярких эмоций. Шахматы – непростая игра и потому она ещё более интересна, не теряет актуальности даже спустя столетия со дня появления. Пусть победит сильнейший! – заключил Бауыржан Догалаков. Исполнительный директор федерации шахмат области Абай Бакытжан Хабдес рассказал участникам этапа кубка Сената о правилах проведения соревнований. Благодарю всех участников турнира. Соревнования пройдут по швейцарской системе, в 9 туров, по правилам FIDE. Каждый участник получает 10 минут времени. После каждого тура будем проводить жеребьевку для следующего. Желаю всем участникам удачи, - сказал Бакытжан Хабдес. Турнир прошел в борьбе, которую в мире большого спорта принято называть бескомпромиссной. Все без исключения участники проявили рвение и волю к победе, просто кому-то шахматные боги сегодня благоволили чуть больше. Но спорт есть спорт – круг победителей был оформлен в строгом соответствии с правилами. Нашлось на соревнованиях место и рекордам: участник соревнований Никита Глухов из Бородулихинского района выиграл 9 своих партий из 9. Бакытжан Хабдес отметил, что подобный результат впервые за историю проведения этапов турнира в области Абай. Итоговые места распределились следующим образом: Мужчины: Никита Глухов Маран Ауганбаев Дамир Булекбаев Женщины: Жанагуль Аканова Арайлым Советкалиқызы Анар Алимгазықызы Все победители получили денежные призы. Кроме того – участники, занявшие места с 1 по 20, получили право участвовать в четвертьфинале открытого кубка «Senat Open III». Он состоится 30 мая. Теплое весеннее солнце играло на столах и шахматных досках, бликуя на деревянных коронах фигур. За фигурами – сосредоточенные игроки, целью которых была, конечно, не победа, а посильное участие. В конце концов, в стремительно меняющемся мире, в эпоху запредельных скоростей что может быть лучше краткой партии в шахматы?
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Олжас Бектенов Абай облысында жаңа жұмыс орындары мен өндірістерге назар аударды
Абай облысына жұмыс сапары аясында Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу көлемін арттыру, өңдеу өнеркәсібін дамыту, жаңа жұмыс орындарын құру және әлеуметтік инфрақұрылымды жетілдіру жөніндегі тапсырмаларының орындалу барысымен танысты. Сонымен қатар Семей қаласындағы ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу кәсіпорындары мен тігін өндірісі нысанын және Оқушылар сарайын аралап көрді. Премьер-министр «Агролидер KAZ» ЖШС аумағында бұршақ және майлы дақылдарды қайта өңдеу зауытының жұмысымен танысып, дайын өнімді сертификаттау зертханасын, өндірістік цехтар мен технологиялық желілерді қарап шықты. Кәсіпорынның қуаты жылына 72 мың тонна шикізатты құрайды, дайын өнім шығару көлемі тәулігіне 160 тоннаға жетеді. «Агролидер KAZ» ЖШС-нің бас директоры Николай Ушаковтың мәліметінше, зауытты жарақтандыру кезінде Түркия мен Италияның заманауи технологиялық шешімдері қолданылған. Бұл өнімді қайта өңдеу мен буып-түюдің жоғары деңгейін қамтамасыз етіп отыр. Қазіргі уақытта кәсіпорында өнімнің 10-нан астам түрі өндіріледі. Өнім ішкі нарыққа жеткізіліп, сондай-ақ Еуропа, Азия және Латын Америкасы елдеріне экспортталады. Компания фермерлік шаруашылықтармен сұранысқа ие дақылдардың егіс алқаптарын кеңейту бағытында жұмыс жүргізуде. Жобаға 4,1 млрд теңге инвестиция тартылып, 50 жұмыс орны ашылған. Премьер-министр зауыттың іске қосылуы агроөнеркәсіп кешеніндегі қосылған құны жоғары өнім үлесін арттыру жөніндегі Президент қойған міндеттерге толық сәйкес келетінін атап өтті. «Мемлекет басшысы ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеуді дамыту, шикізатты сақтау және өңдеу қуаттарын ұлғайту, сондай-ақ сыртқы нарықтарға өткізуге қолдау көрсету қажеттілігін әрдайым атап өтуде. АӨК өнімдерінің қайта өңделген үлесін 70%-ға дейін арттыру – біздің алдымызда тұрған басып міндеттердің бірі. “Агролидер” кәсіпорны – Абай облысы үшін агроөнеркәсіп кешені саласындағы стратегиялық жоба. Кәсіпорын өңірлік деңгейде аталған тапсырмалардың жүзеге асырылып жатқанын айқын көрсетеді», — деп атап өтті Олжас Бектенов. Премьер-министр сондай-ақ «Qazaq-Astyq Group» ЖШС-ның толық циклді май экстракциялау зауытында болды. Зауыт рафинадталмаған күнбағыс майын, ұн, шрот, фосфатиді бар концентрат және күнбағыс дәнінің түйіршіктелген қабығын шығарады. Кәсіпорын жылына 300 мың тонна шикізатты қайта өңдеуге жететін жобалық қуатына шықты. 2025 жылдың қорытындысы бойынша 112 мың тонна рафинатталмаған май, 96,6 мың тонна шрот, 11,3 мың тонна түйіршік қабық және 622 тонна фосфатиді бар концентрат өндірілді. Экспорт көлемі 112,7 мың тонна май және 88,9 мың тонна шротты құрады. Кәсіпорында 414 адам жұмыс істейді. Қазіргі уақытта жобаның екінші кезеңі, яғни, қуаттылығы тәулігіне 200 тонна күнбағыс майын рафинаттап, бөліп құюға жететін өндіріс орынының құрылысы жүруде. Оны пайдалануға беру 2026 жылдың үшінші тоқсанына жоспарланған, 111 жаңа жұмыс орны құрылады деп күтілуде. «Техноавиа-Қазақстан» ЖШС-ның «Тігін фабрикасы» филиалында Премьер-министр өндірістік ғимаратты аралап, шығарылатын өнімдермен танысты. Кәсіпорын жылына 170 мың өнім шығарады, жабдықтар мен желілер 100% жұмыс көлемімен қамтылған. Филиал директоры Айнұр Ахметова биыл наурыз айында кәсіпорын қазақстандық тауар өндірушілердің тізіліміне енгізілгенін хабарлады. Егер бұрын барлық өнім тек экспортқа жіберіліп келген болса, енді зауыт Қазақстанның ұлттық компаниялары үшін де корпоративтік киім шығаруды жоспарлап отыр. «Техноавиа-Қазақстан» ЖШС бас директоры Жанат Әміренов келесі бір жаңа жоба – аяқ киім фабрикасы туралы баяндаған кезінде негізгі міндет – импортты алмастыру екенін жеткізді. Қазіргі уақытта кәсіпорында 152 адам жұмыс істейді. Жаңа жоба аясында тағы 200 жұмыс орнын ашу жоспарлануда. Кешенді іске қосу биылға жоспарланған. Сапар барысында әлеуметтік инфрақұрылымға да ерекше назар аударылды. Премьер-министр Семейдегі құрылысы аяқталған Оқушылар сарайының дайындығын тексерді. Нысан Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша, оның ішінде қайтарылған активтер жинақталатын Арнайы мемлекеттік қор қаражаты есебінен салынды. Сарайда ғылыми-техникалық, шығармашылық және спорттық бағыттар бойынша қосымша білім алуға жағдай жасалған. Олжас Бектенов робототехника және бағдарламалау кабинеттерін, сенсорлық кабинетті, бассейн, жекпе-жек, авиамодельдеу залдарын аралап көрді. Сарайдың жалпы ауданы 9,8 мың шаршы метрді құрайды, қызметі ауысымына 500 орынға немесе күніне 2 мыңға жуық келушіге арналған. Балаларды қабылдау жазғы демалыс кезеңінде басталады деп жоспарланған. Абай облысы әкімінің орынбасары Мейірлан Раханов нысан іске қосылғанда қаланың сол жағалауында тұратын балалардың қосымша білім алуға қолжетімділігі едәуір кеңейетінін атап өтті. Мұнда білім беруде ерекше қажеттіліктері бар балаларға жағдай жасауға айрықша көңіл бөлінеді. Жұмыс сапарының қорытындысы бойынша Премьер-министр Олжас Бектенов басталған жобалардың уақтылы жүзеге асырылуын қамтамасыз етуді, қосылған құны жоғары өнім шығаруды ұлғайтуды, жаңа жұмыс орындарын құруды және өткізу нарықтарын одан әрі кеңейтуді тапсырды.
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Новые производства и возможности: Олжас Бектенов оценил развитие области Абай
В рамках рабочей поездки в область Абай Премьер-министр Олжас Бектенов проверил ход реализации поручений Президента по увеличению переработки сельскохозяйственной продукции, развитию обрабатывающей промышленности, созданию новых рабочих мест и социальной инфраструктуры. В городе Семее посещены предприятия сельхозпереработки, швейное предприятие, а также Дворец школьников. На территории ТОО «Агролидер KAZ» Премьер-министр ознакомился с работой завода по переработке бобовых и масличных культур, осмотрел лабораторию сертификации готовой продукции, производственные цеха и технологические линии. Мощность предприятия составляет 72 тыс. тонн сырья в год, выпуск готовой продукции – 160 тонн в сутки. Генеральный директор ТОО «Агролидер KAZ» Николай Ушаков доложил, что при оснащении завода использованы технологические решения из Турции и Италии, что обеспечило высокий уровень переработки и фасовки. Сегодня здесь выпускается более 10 видов продукции, которая поставляется на внутренний рынок и экспортируется, в том числе в страны Европы, Азии и Латинской Америки. Компания ведет работу с фермерскими хозяйствами по расширению посевов востребованных культур. В проект инвестировано 4,1 млрд тенге, создано 50 рабочих мест. Премьер-министр подчеркнул, что запуск завода отвечает поставленным Президентом задачам по увеличению доли продукции с высокой добавленной стоимостью в агропромышленном комплексе. Глава государства Касым-Жомарт Токаев подчеркивает необходимость развития глубокой переработки сельскохозяйственной продукции, расширения мощностей по хранению и переработке сырья, а также поддержки сбыта на внешних рынках. В числе поставленных задач – увеличение доли переработанной продукции в АПК до 70%. Предприятие «Агролидер» – это важный проект в сфере агропромышленного комплекса для области Абай. Завод является наглядным примером реализации данных поручений на региональном уровне, – отметил Олжас Бектенов. Премьер-министр также посетил маслоэкстракционный завод полного цикла ТОО «Qazaq-Astyq Group». Завод выпускает нерафинированное подсолнечное масло, шрот, фосфатидный концентрат и гранулированную лузгу. Предприятие достигло проектной мощности переработки – 300 тыс. тонн сырья в год. По итогам 2025 года произведено 112 тыс. тонн нерафинированного масла, 96,6 тыс. тонн шрота, 11,3 тыс. тонн лузги и 622 тонны фосфатидного концентрата. Объем экспортных поставок составил 112,7 тыс. тонн масла и 88,9 тыс. тонн шрота. На предприятии заняты 414 человек. В настоящее время реализуется второй этап проекта – строительство производства по рафинации и фасовке подсолнечного масла мощностью 200 тонн в сутки. Ввод в эксплуатацию ожидается в третьем квартале 2026 года. Будет создано 111 новых рабочих мест. На площадке филиала «Швейная фабрика» ТОО «Техноавиа-Казахстан» Премьер-министр осмотрел производственный корпус и ознакомился с выпускаемой продукцией. Годовой объем производства составляет 170 тыс. изделий, загрузка линий – 100%. Директор филиала Айнур Ахметова сообщила, что в марте текущего года предприятие включено в Реестр казахстанских товаропроизводителей. Если ранее вся продукция направлялась на экспорт, то теперь завод планирует выпускать корпоративную одежду и для национальных компаний Казахстана. Генеральный директор ТОО «Техноавиа-Казахстан» Жанат Амренов доложил о реализации проекта обувной фабрики, основная задача которого – импортозамещение. В настоящее время на предприятии работают 152 человека. В рамках нового проекта планируется создать еще 200 рабочих мест. Запуск комплекса намечен на текущий год. Отдельное внимание в ходе поездки было уделено социальной инфраструктуре. Премьер-министр проверил готовность Дворца школьников в Семее. Объект построен по поручению Главы государства, в том числе за счет средств Специального государственного фонда из возвращенных активов. Во дворце созданы условия для дополнительного образования по научно-техническому, творческому и спортивному направлениям. Олжас Бектенов осмотрел кабинеты робототехники и программирования, сенсорный кабинет, бассейн, залы единоборств, авиамоделирования. Общая площадь дворца составляет 9,8 тыс. кв. м, мощность – 500 мест в смену или до 2 тыс. посетителей в день. Прием детей планируется начать в период летних каникул. Заместитель акима области Абай Мейрлан Раханов отметил, что ввод объекта существенно расширяет доступ детей, проживающих на левом берегу города, к дополнительному образованию. Особое внимание уделено созданию условий для детей с особыми образовательными потребностями. По итогам рабочей поездки Премьер-министр Олжас Бектенов поручил обеспечить своевременную реализацию начатых проектов, наращивание выпуска продукции с высокой добавленной стоимостью, создание новых рабочих мест и дальнейшее расширение рынков сбыта.
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
Олжас Бектенов Абай облысында Төтенше жағдайларды жою жөніндегі республикалық жедел штаб отырысын өткізді
Қазақстан Премьер-министрі Олжас Бектенов Абай облысына жұмыс сапары барысында Төтенше жағдайларды жою жөніндегі республикалық жедел штабтың отырысын өткізді. Жиында 2026 жылғы өрт қаупі жоғары кезеңге дайындық мәселелері қаралды. Өрт қаупі бар кезең болса енді ғана басталып жатыр. Бірқатар өңірде табиғи қорықтар мен орман шаруашылықтарының аумағы жанды. Далалы жерлерде де өрт ошақтары күн сайын тіркеледі. Даладан басталған қызыл жалын орман қорына ауысуы мүмкін. Өрттер флора мен фаунаға айтарлықтай зиян келтіреді. Барлық қызметтер жедел әрекет етуге дайын болуы керек, — деп атап өтті Олжас Бектенов. Өз кезегінде экология және табиғи ресурстар министрі Ерлан Нысанбаев, төтенше жағдайлар министрі Шыңғыс Әрінов, жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Мәлік Олжабеков жүргізіліп жатқан жұмыстар туралы баяндады. Сондай-ақ Абай, Шығыс Қазақстан, Ақмола, Қостанай және Павлодар облыстары әкімдерінің баяндамалары тыңдалды. Экология және табиғи ресурстар министрі Ерлан Нысанбаевтың мәлімдеуінше, жыл басынан бері еліміздің орман алқаптарында жалпы ауданы 794 гектардан асатын 36 өрт тіркелген. «Қазгидромет» болжамына сәйкес, 2026 жылдың көктем-жаз маусымы қалыпты көрсеткіштен 1-2 градусқа жоғары болады деп күтілуде. Сәуір айының екінші жартысында оңтүстік және батыс өңірлерде ауа температурасы +25...+35°C-қа дейін көтерілуі мүмкін. Осыған байланысты табиғи өрттер қаупін азайту жөніндегі республикалық іс-шаралар жоспары жүзеге асырылып, орман және табиғатты қорғау мекемелерін техникалық жаңарту жұмыстары жүргізілуде. Сонымен қатар өрт қаупі анақұрлым жоғары аумақтарда тілсіз жауды ерте анықтау жүйелері енгізілуде. Төтенше жағдайлар министрі Шыңғыс Әрінов табиғи өрттерге жедел әрекет етуге арналған күштер мен құралдардың дайындығы туралы баяндады. Ел бойынша 50 мыңнан астам жеке құрам және 11 мыңға жуық техника дайындыққа келтірілді. Бұған қоса, Төтенше жағдайлар министрлігінің қарамағында 5 мыңнан астам қызметкер, 853 техника, 26 әуе кемесі және 218 ұшқышсыз ұшу аппараты бар. Жедел әрекет ету тиімділігін арттыру үшін шекаралас мемлекеттермен өзара әрекеттесуді ескере отырып, іс-қимыл алгоритмі жаңартылды. Өрт жағдайына цифрлық және ғарыштық жүйелер арқылы тәулік бойы мониторинг жүргізіледі, бұл күштерді басқаруды орталықтандыруға және шешім қабылдау уақытын жеделдетуге мүмкіндік береді. Еліміздің әрбір өңірінде авиациялық бөлімшелер құрылып, тәуекелі жоғары орман аймақтарында тәулік бойы жерүсті және әуеден патрульдеу ұйымдастырылған. «Ауыл құтқарушылары» желісін дамыту ісі жалғасуда: бүгінде 167 өрт сөндіру бекеті жұмыс істеп тұр, олардың санын 700-ге дейін арттыру жоспарлануда. Сонымен қатар күштер мен құралдардың республикалық тобы бекітілді. Мамыр айында Қостанай облысында «Өрт-2026» трансшекаралық өрттерді жою бойынша оқу-жаттығуларын өткізу жоспарланған. Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Мәлік Олжабеков ақпараттық жүйелердің өртті модельдеуге дайын екенін мәлімдеді. Атап айтқанда, қауіпті болжау және өрттің таралуын модельдеуге мүмкіндік беретін метеоспутниктік деректер негізінде Tasqyn жүйесінде өрт қауіптілік кластары мен индекстерінің картасы іске қосылды. Жылу нүктесі деректерін өңдеу уақыты 20-30 минутқа дейін қысқартылып, ғарыштық түсірілімдерге жедел қолжетімділік қамтамасыз етілген. Өңір әкімдері қазіргі ахуал және өрт қаупі жоғары кезеңге дайындық барысы туралы баяндады. Атап айтқанда, Абай облысының әкімі Берік Уәли алдын алу шараларын және патрульдеуді күшейту, ерте анықтау және ғарыштық мониторинг жүйесін енгізу, материалдық-техникалық базаны нығайту, өрт сөндіру бекеттері желісін дамыту және күштер мен құралдарды даярлау, оқу-жаттығулар өткізу бағытында атқарылып жатқан жұмыстар туралы айтты. Жыл басынан бері облыста тіркелген 2 орман өрті ешқандай зардапсыз жойылған. Шығыс Қазақстан облысының әкімі Нұрымбет Сақтағанов өңірдің өрт қаупі жоғары кезеңге толық дайын екенін атап өтті. Күштер мен құралдар жасақталып, техника жарақтандыру күшейтілді, әуе патрульдеуі жүргізілуде, өртті ерте анықтау жүйелері енгізіліп, оның ішінде қолжетімділігі қиын аумақтар үшін мобильді топтар құрылды. Ақмола облысының әкімі Марат Ахметжанов өңірдегі жағдайдың тұрақты екенін, өрт деректері тіркелмегенін айтты. Сондай-ақ азаматтық қорғау күштері қалыптастырылып, 1,2 мыңнан астам адам мен 600-ден астам техника жандандырылды. Өрт сөндіру бекеттерінің желісі кеңейтіліп, алдын алу шараларын қаржыландыру ұлғайтылды. Сонымен қатар техника жаңартылып, ұшқышсыз ұшу аппараттарын пайдалана отырып, өртті ерте анықтау жүйелері енгізілуде. Қостанай облысының әкімі Құмар Ақсақалов жыл басынан бері табиғи өрт оқиғалары тіркелмегенін хабарлады. Профилактика жұмыстары тұрақты жүргізілуде, күш-құралдарды дайындау жалғасуда. Бұл мақсатқа 3,2 мың адам, 1,1 мың техника мен басқа да жабдықтар жұмылдырылған. Әсіресе, орман өрттерінің алдын алуға ерекше назар аударылып отыр. Осы жұмыстар аясында былтыр Әулиекөл ауданында бақылау мұнарасы орнатылды, тағы да 20 нысанның құрылысын салу жоспарлануда. 2028 жылдың соңына қарай орман мекемелерін өрт-бақылау мұнараларымен жарақтандыру деңгейі 100%-ға дейін жеткізілетін болады. Павлодар облысының әкімі Асаин Байханов материалдық-техникалық базаны нығайту, техника сатып алу, дербес өрт сөндіру үшін мобильді топ құру жұмыстары туралы хабардар етті. Бұдан басқа, тәулік бойы бейнемониторинг қамтамасыз етілді, өрт сөндіру бекеттерінің желісі дамуда, Ми-8 тікұшағымен және «Қазавиаорманқорғау» бортымен әуеден шолу жоспарланған. Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев орман және дала өңірлерінде профилактикалық жұмыстарды күшейтудің маңыздылығын атап өтті. Әкімдіктерден қорғаныс белдеулерін құру, аумақтарды тазалауды жеделдету, техниканы дайындыққа келтіру, ауыл шаруашылығы жабдықтарында ұшқын сөндіргіштердің бар-жоғын тексеру және су көздерін дайындау талап етілетіні атап өтілді. Премьер-министр өрт қаупін азайту жөніндегі республикалық және өңірлік іс-шаралар жоспарларын сапалы жүзеге асыру қажеттігіне назар аударды. Елді мекендердің аумақтарын құрғақ өсімдіктер мен қоқыстардан тазартудың, сондай-ақ минералды оқшаулау жолақтарын құрудың маңыздылығы ерекше атап өтілді. ТЖМ деректері бойынша бұл жұмыс Жамбыл, Батыс Қазақстан, Түркістан, Жетісу облыстарын қоса алғанда, бірқатар өңірде тиісті деңгейде жүргізілмейді. Сондай-ақ, Алматы, Батыс Қазақстан, Түркістан, Атырау облыстарында аумақтарды тазарту аяқталған жоқ, бұл елді мекендерге тікелей қауіп төндіреді. Экология министрлігінің мәліметінше, өрт қауіпті маусымға дайындықтың төмен деңгейі Ақтөбе және Қызылорда облыстарында байқалып отыр. Олжас Бектенов әкімдердің алдына осы жұмысты жандандыру жөнінде міндет қойып, проблемалық мәселелерді шешуді тікелей бақылауына алуды тапсырды. Отырыс қорытындысы бойынша Премьер-министр мемлекеттік органдар мен ведомстволарға бірқатар тапсырма берді. Экология министрлігі – өңірлерді авиапатрульдеумен толыққанды қамтамасыз етсін. Өрт қаупі жоғары кезеңде тікұшақтардың кезекшілігіне қатысты келісімшарт жасауды тездету керек. Әуе кемелері су шашатын құрылғылармен жабдықталып, орман қорына жақын маңда шоғырлануға тиіс. Сондай-ақ өрттің пайда болу қаупі жоғары жерлерде қосымша бақылау бекеттері орналастырылсын. Ормандар мен даланы аэровизуалды шолып зерттеу үшін пилотсыз аппараттарды белсенді пайдалану қажет. Төтенше жағдайлар министрлігі өздерінің әуе кемелерін жұмылдыруы керек. Сонымен қатар Қорғаныс, Ішкі істер министрліктері мен Ұлттық қауіпсіздік комитетінің авиациялық бөлімшелері де әуеден бақылау және өрт сөндіру жұмыстарына тартылып, өңірлер бойынша тікұшақтардың орналасуы қамтамасыз етілсін. Төтенше жағдайлар министрлігі Экология министрлігімен және басқа да мүдделі мемлекеттік органдармен бірге табиғи өрттерге қарсы әрекет ету жөніндегі республикалық командалық-штабтық оқу-жаттығу шараларын ұйымдастырып, өткізсін. Оқу-жаттығу барысында трансшекаралық өрттерді сөндіру және көрші мемлекеттердің қызметтерімен өзара іс-қимыл жасау мәселелерін пысықтау қажет. Сондай-ақ оқу-жаттығуға «Ауыл құтқарушылары» өрт сөндіру бекеттерін де тарту керек. Қазіргі таңда олар барлық өңірлерде белсенді түрде құрылып жатыр. Біз бұл бағытта жұмысты одан әрі жалғастырып, табиғи өрттерді сөндіру кезінде олардың әлеуетін пайдалануымыз керек. Сонымен қатар Төтенше жағдайлар министрлігінің ахуалдық орталығында өрт қаупі жоғары кезеңде мүдделі мемлекеттік органдардың өкілдерінен құралған жедел штаб құру қажет. Штаб жұмысы аясында өңірлердегі өрт жағдайын тәулік бойы бақылауды қамтамасыз ету керек. Экология министрлігі әкімдіктермен бірлесіп, табиғатты қорғау және орман мекемелерін одан әрі жарақтандыру жұмыстарын жалғастырсын. Әкімдіктермен, Жасанды интеллект министрлігімен және «Қазақтелеком» компаниясымен бірлесіп, өрттерді ерте анықтау жүйелерімен қамту аясын кеңейтіп, олардың «Семей орманы» резерватының аумағында да жұмыс істеуін қамтамасыз етуі қажет. Жасанды интеллект министрлігі өрттерді болжау және сөндіру алгоритмдері үшін қолданыстағы ақпараттық жүйелердің әзірлігін қамтамасыз етсін. Бұл орайда жерді қашықтан зондтау деректерін пайдалану қажет. Болжау нәтижелерін әкімдіктерге және тиісті мемлекеттік органдарға жеткізу керек. Әкімдіктер елді мекендерде ерікті өртке қарсы құрылымдарды ұйымдастыру жұмыстарын жалғастырсын. Сондай-ақ өңірлерде әуе кемелерін тарту үшін жанар-жағармай материалдарының қажетті қорларын қамтамасыз еткен жөн. Өрт сөндіру көліктері мен тікұшақтар су алу үшін қажетті су көздерін дайындау керек. Осы ұйымдастыру мәселелерінің барлығын 20-шы сәуірге дейін шешу қажет. ІІМ – өрт қаупі жоғары кезеңде ормандарда азаматтардың демалуына жол бермеу жөнінде шаралар қабылдасын. Рейдтер мен патрульдеу кестесін жасаңыздар. Өрт қауіпсіздігі талаптарын бұзушылардың барлығын жауапкершілікке тарту қажет. Төтенше жағдайлар, Экология, Мәдениет және ақпарат министрліктері мен әкімдіктер өрт қауіпсіздігі талаптарын сақтау мәселесі бойынша халық арасында түсіндіру жұмыстарын күшейтуге тиіс. Тапсырмалардың орындалуын үйлестіру Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаевқа жүктелді.
Динмухамед Бейсембаев
09.04.2026
На страже огня - в области Абай готовятся к пожароопасному периоду
Аким области Берик Уали в ходе заседания Республиканского оперативного штаба по ликвидации чрезвычайных ситуаций доложил премьер-министру Олжасу Бектенову о мерах по обеспечению пожарной безопасности и предупреждению лесных и степных пожаров. Как отметил глава области, основная часть лесного фонда региона приходится на государственный лесной природный резерват «Семей орманы». С начала года в области зарегистрировано два лесных пожара, которые были оперативно ликвидированы без последствий. Как сообщают в пресс-службе акима области Абай, в регионе проводится комплексная работа по профилактике возгораний. Утвержден план мероприятий по снижению риска степных пожаров, актуализирован план предупреждения и ликвидации возгораний по «Семей орманы». Для мониторинга лесных массивов сформированы 38 мобильных групп численностью 170 человек. Вблизи населенных пунктов ведется создание минерализованных полос, организован космический мониторинг для выявления очагов возгорания. К пожароопасному периоду подготовлены три воздушных судна. В рамках системы раннего обнаружения установлено 37 камер видеонаблюдения, - сообщают в пресс-службе акима области. Вместе с тем проводится системная работа по укреплению материально-технической базы. За последние годы для Департамента по чрезвычайным ситуациям приобрели 35 единиц техники и 13 беспилотных летательных аппаратов. В текущем году за счет местного бюджета планируется закуп еще 18 единиц техники. В области функционируют 75 пожарных постов. В 2025 году в рамках программы «Ауыл құтқарушылары» открыто 17 пунктов, в текущем году планируется запуск еще 45. Кроме того, предусмотрено строительство трех пожарных депо в Семее и одного — в городе Аягоз. В настоящее время ведется строительство депо в селе Кабанбай района Мақаншы. На случай чрезвычайных ситуаций сформирована группировка сил и средств численностью 2 499 человек и 601 единицы техники. Пожарно-тактические учения проводятся на регулярной основе.
Маргарита Бутина
09.04.2026





























