All posts

Date filter

Shows posts published on the selected day only.

Доступно каждому - в области Абай развивают спортивную инфраструктуру

Акцент делают, в том числе, на строительстве инфраструктуры для зимних видов спорта. В ходе расширенного аппаратного совещания под председательством акима области Берика Уали рассмотрели реализацию в регионе изменений в сфере спорта, внесённых в законодательство. По вопросу повестки дня выступил руководитель управления физической культуры и спорта Бакыт Бекбосынов. По данным управления, в настоящее время 42% жителей области систематически занимаются физической культурой и спортом. Как сообщают в пресс-службе акима области Абай, в регионе осуществляется строительство 21 спортивного объекта. В 26 спортивных учреждениях, подведомственных управлению, тренируются 16 636 спортсменов под руководством 723 тренеров. В соответствии с изменениями, внесёнными в законодательство в сфере спорта, в области Абай утверждены 18 приоритетных видов спорта. Кроме того, введены в действие Национальные стандарты спортивной подготовки по 116 видам спорта. 162 тренерам, прошедшим квалификационное тестирование, выплачивается надбавка в размере 30% от должностного оклада. В рамках цифровизации отрасли в области реализуется пилотный проект по внедрению платформы «E-Sport», - сообщили в пресс-службе акима. Справочно: в этом году 458 спортсменов из области Абай вошли в состав национальных сборных команд Республики Казахстан. За первые семь месяцев года спортсмены региона завоевали 1038 медалей на республиканских и международных соревнованиях, 145 из них – на международных турнирах. На чемпионате мира среди юниоров по конькобежному спорту в Германии Вадим Чебардаков и Анастасия Беловодова стали победителями и первыми чемпионами мира по олимпийским видам спорта с момента образования области. Глава региона отметил необходимость уделять приоритетное внимание развитию массового спорта и созданию доступной для населения спортивной инфраструктуры. Глава государства уделяет особое внимание развитию массового спорта, постоянно акцентируя внимание на необходимости повышения доступности спортивных объектов в регионах и вовлечения населения в систематические занятия спортом. Развитие спортивной отрасли – важный инструмент укрепления здоровья населения и формирования здорового образа жизни. В этом направлении необходимо уделять приоритетное внимание развитию массового спорта, повышению доступности спортивной инфраструктуры и созданию необходимых условий для регулярных занятий спортом, – отметил Берик Уали. По итогам совещания аким области поручил управлению физической культуры и спорта проработать предложения по строительству Ледового дворца, лыжероллерной трассы и легкоатлетического манежа. Глава региона подчеркнул необходимость повысить уровень прохождения тренерами квалификационного тестирования, а также ускорить внедрение платформы «E-Sport». Кроме того, поручено усилить работу по подготовке спортсменов, входящих в состав национальных сборных команд. Важным моментом отметили необходимость определить потребность в спортивной инфраструктуре в соответствии с новыми национальными стандартами и приоритетными видами спорта, а также обеспечить полную реализацию изменений, внесённых в законодательство.

Маргарита Бутина

11.08.2026

ЦОНы без очереди - в Казахстане меняют формат учреждения

ЦОНы переделывают в Al-офисы, теперь центры превратятся в открытые пространства без общих очередей. Как сообщают в Правительстве РК, казахстанцы стали на 30% реже обращаться к операторам ЦОНов. Это обусловлено тем, что оформление ЭЦП, прописка, первичная регистрация машин, актов на землю и недвижимости перешли в онлайн. Подробную информацию о новшестве представил в ходе заседания Правительства заместитель Премьер-министра – министр искусственного интеллекта и цифрового развития Жаслан Мадиев. Как отметил спикер, формат Центров обслуживания населения изменится полностью. В основной экспресс-зоне, которая занимает 70% от общей площади, услуги можно получить самостоятельно через терминалы со встроенным цифровым помощником eGov GPT. Также в офисе имеется экспертная и обучающая зоны, где посетителю доступен консультант. Первый современный офис открылся в городе Жезказган. Затем цифровые офисы начали работу в городах Туркестан, Астана и Сатпаев. Всего за несколько месяцев цифровые офисы обслужили более 4 тыс. человек, — отметил вице-премьер.

Маргарита Бутина

11.08.2026

Realities of the day Regions

eGov обновили: портал переходит на новый уровень

В Казахстане запустили новую версию портала eGov 3.0, а возможности цифрового помощника eGov GPT продолжают расширять. Оба сервиса призваны упростить получение государственных услуг и сократить количество действий, которые приходится выполнять пользователям. О запуске обновленного портала на заседании Правительства сообщил заместитель премьер-министра – министр искусственного интеллекта и цифрового развития Жаслан Мадиев, рассказали в пресс-службе Правительства. Портал eGov работал на пределе технологических возможностей. В связи с этим, на днях запущен современный портал eGov 3.0, разработанный на платформе QazTech. Услуги максимально упрощаются и становятся удобными для пользователя. Исключаются излишние требования и шаги. Часть востребованных услуг уже доступна в новом формате, – доложил Жаслан Мадиев. Новый портал разработали на единой платформе QazTech. Обновление должно упростить получение госуслуг, убрать лишние требования и снизить нагрузку на цифровую инфраструктуру. Параллельно в Казахстане расширяют возможности eGov GPT, который запустили в апреле этого года. С его помощью граждане могут описать свою жизненную ситуацию обычным текстом, не тратя время на самостоятельный поиск нужной услуги, формы или справки. Уже сегодня через eGov GPT доступны 50 наиболее востребованных услуг, формирующих около 30% всего объема обращений граждан. До конца года планируем увеличить этот показатель до 70%. Возможностями eGov GPT граждане уже воспользовались более 150 тыс. раз. eGov GPT должен стать универсальным ИИ-ассистентом по всем вопросам взаимодействия государства и граждан, – сообщил вице-премьер. На фоне развития электронного правительства и внедрения искусственного интеллекта Казахстан занимает 24-е место в рейтинге ООН по уровню развития e-Government.

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

В путь с комфортом: в области Абай модернизируют 8 железнодорожных вокзалов

В области Абай продолжается обновление железнодорожных вокзалов. Из десяти объектов, включенных в программу реконструкции, два уже открылись после капитального ремонта, еще восемь планируют завершить в ближайшие месяцы. О ходе обновления на аппаратном совещании под председательством акима области Берика Уали рассказал руководитель управления пассажирского транспорта и автомобильных дорог Мерей Байырхан. В июне после капитального ремонта открылись вокзалы на станциях Ауыл и Белагаш в Бородулихинском районе. Здания расширили, перроны обновили, а прилегающие территории благоустроили. По информации акимата области Абай, сейчас обновляют еще восемь вокзалов. В Үшбике, Дегелене, Жалаңашкөле, Шаре и Жарме объекты планируют завершить до конца августа. В Актогае, Аягозе и Семее сроки установлены до конца сентября. В Аягозе старое здание вокзала полностью демонтировали. На его месте строят новое площадью 1367,65 квадратного метра. В Семее площадь международного железнодорожного вокзала увеличат с 3037,9 до 4905,05 квадратного метра. Суточная пропускная способность вырастет с 1619 до 3156 пассажиров. По предложению акима области проект вокзала в Семее также дополнили конкорсным переходом. Его строительство уже началось. Берик Уали отметил, что обновление железнодорожной инфраструктуры напрямую влияет на качество услуг для пассажиров. В Послании Главы государства четко обозначены задачи по модернизации транспортной инфраструктуры и обеспечению сбалансированного развития регионов. Развитие железнодорожной отрасли и модернизация вокзалов в соответствии с современными требованиями – важный шаг, направленный на повышение качества жизни населения. По поручению Президента железнодорожные вокзалы в регионах поэтапно модернизируются, формируется современная, комфортная и в равной степени доступная для всех категорий граждан инфраструктура. Эта инициатива не только улучшит архитектурный облик регионов, но и будет способствовать их социально-экономическому развитию и повышению качества жизни населения, – отметил Берик Уали. По итогам совещания аким области поручил управлению пассажирского транспорта и автомобильных дорог совместно с филиалом АО «НК «Қазақстан темір жолы» ускорить темпы строительства, эффективнее организовать работу специалистов и завершить обновление вокзалов в установленные сроки.

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

Realities of the day Regions

Из «Балдаурена» – домой: дети военнослужащих вернулись в Семей

Дети военнослужащих Абайского гарнизона завершили летнюю смену в республиканском учебно-оздоровительном центре «Балдаурен» в Балхаше и вернулись домой. Каникулы ребята провели насыщенно: знакомились со сверстниками из разных регионов Казахстана, участвовали в викторинах, играх, спортивных и творческих мероприятиях. За время пребывания в лагере они успели завести новых друзей и получить немало ярких впечатлений, рассказали в пресс-службе РгК «Шығыс». После смены дети отправились домой. На станции Жана-Семей их встречали родители, которые успели соскучиться по своим близким. Уставшие после дороги, но счастливые, ребята вновь оказались в объятиях родных. Вместе с подарками и фотографиями они привезли домой воспоминания о летних днях, проведённых в «Балдаурене».

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

Realities of the day Regions

АЭС және радиациялық қауіпсіздік: Қазақстан мамандарды қалай даярлап жатыр?

Қазақстанда атом энергиясын бейбіт мақсатта пайдалану мәселесімен қатар радиациялық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге де ерекше мән беріліп отыр. Бұл бағытта радиациялық бақылау, персонал мен халықты қорғау, қауіпсіздік мәдениетін қалыптастыру және атом саласына қажетті білікті кадрларды даярлау жұмыстары қатар жүргізілуде. Атом энергиясы мен иондаушы сәулелену көздерін пайдалану ғылымның, өнеркәсіптің және медицинаның заманауи дамуының маңызды бөлігі болып саналады. Радиациялық технологиялар ауруларды диагностикалау мен емдеуде, ғылыми зерттеулер жүргізуде, өнім сапасын бақылауда, медициналық бұйымдарды стерилдеуде, геофизикалық жұмыстарды орындауда және басқа да көптеген салаларда қолданылады. Бұл ретте иондаушы сәулелену көздерін пайдаланудың кез келген түрі тиісті жауапкершілікті және белгіленген талаптардың қатаң орындалуын талап етеді. Радиациялық қауіпсіздік – бұл жекелеген іс-шара немесе бір реттік тексеру емес, қызметкерлерді, тұрғындарды және қоршаған ортаны қорғауға бағытталған тұрақты жұмыс істейтін жүйе. Мұндай жүйенің негізі өзара байланысты үш бағыты бар: радиациялық бақылау, қажетті қорғаныс шараларын қолдану және мамандарды кәсіби даярлау. АЭС-ның маңызы Заманауи әлемде электр қуатын пайдаланбай жұмыс істеу мүмкін емес. Жыл сайын электр энергиясын тұтыну артып келеді. Ал су электр станциялары, жел, күн, және көмір станциялары сияқты энергия тасымалдаушылар электр энергиясын өндірудің тұрақты өсуін қамтамасыз ете алмайды. Қазақстанда электр энергиясын өндірудің негізгі көзі – отын ретінде көмір, газ және мазут пайдаланатын жылу электр станциялары. Ал бұл атмосфераға СО2 таралуын тудырады. Жалғыз тұрақты және қауіпсіз электр энергиясының көзі атом станциясы бола алады. Қазақстан ядролық қару арсеналынан бас тартып, ядролық сынақтарға жан-жақты тыйым салу туралы шартты, ядролық қаруды таратпау туралы шартты, ядролық қауіпсіздік туралы конвенцияны, пайдаланылған отынмен жұмыс істеу қауіпсіздігі туралы және радиоактивті қалдықтармен жұмыс істеу қауіпсіздігі туралы біріктірілген конвенцияны ратификациялады. Семей сынақ полигоны (ССП) 1991 жылдан бастап жабылды. ССП радиологиялық тексеріс жүргізілді, сонымен бірге ССП аумағындағы жерлердің көп бөлігін халық шаруашылығына пайдаланды. Әлемдегі алғашқы атом электростанциясы (АЭС) 1954 жылы 26 маусымда іске қосылды. Бұл Кеңес Одағында салынған әйгілі Обнинск атом электр станциясы. Және де 70 жыл бойы атом электростанциялары бүкіл әлемде пайдаланылып келеді. Қазіргі уақытта әлемде 192 атом станциясы бар. Жалпы оларда 438 энергия блок орналасқан. Олар 31 елдің аумағында орналасқан. Бұл ретте атом энергиясын өндіру бойынша айқын көшбасшы АҚШ болып отыр. Аталған елдегі энергия блоктарының жалпы қуаты 100 ГВт астамды құрайды. Бұл әлемдік энергия өндірісінің төрттен бірінен сәл ғана асады. Бақылау – қауіпсіздік негізі Қазақстанда атом энергиясын пайдалану саласындағы мемлекеттік саясат пен реттеуді Қазақстан Республикасының Атом энергиясы жөніндегі агенттігі жүзеге асырады. Атом энергиясын пайдалану объектілерінің қызметіне мемлекеттік қадағалау мен бақылауды Агенттіктің Атомдық қадағалау және бақылау комитеті жүргізеді. Қазақстан заңнамасында қызметті лицензиялауға, иондаушы сәулелену көздерін есепке алу мен бақылауға, олардың сақталуын қамтамасыз етуге, радиациялық бақылау жүргізуге, персоналды даярлауға, радиоактивті қалдықтармен жұмыс істеуге және ықтимал болатын радиациялық апаттарға ден қою бойынша талаптар белгіленген. Алайда қауіпсіздік ең алдымен ядролық, радиациялық немесе электрфизикалық қондырғыларды пайдаланатын ұйымның өзінде қамтамасыз етіледі. Ұйым басшылығы қауіпсіз жұмыс істеуге қажетті жағдайларды жасауға жауапты, ал мамандандырылған бөлімшелер радиациялық қауіпсіздік талаптарының сақталуына бақылау жүргізеді. Радиациялық бақылау персоналды жеке дозиметрлік бақылауды, жұмыс орындарындағы доза қуатын өлшеуді, беттердің, жабдықтар мен арнайы киімдердің радиоактивті ластануын бақылауды, қоршаған орта объектілеріндегі радионуклидтердің мөлшерін бағалауды, сондай-ақ радионуклидтердің шығарындылары мен төгінділерін бақылауды қамтиды. Алынған нәтижелер тек есеп беру көрсеткіштері ретінде қарастырылмауы тиіс. Олардың негізгі мақсаты – радиациялық жағдайдың өзгеруін уақтылы анықтау, қолданылатын қорғаныс шараларының тиімділігін бағалау және алдын алу әрекеттерін қабылдау. Заманауи бақылау жүйесі сенімді өлшеулерге негізделуі тиіс. Ол үшін тексеруден өткен өлшеу құралдары, бекітілген әдістемелер, радиациялық мониторингтің автоматтандырылған жүйелері және зертханалық талдау әдістері қолданылады. Нәтижелерді дұрыс түсіндіру және мамандардың оларды жеке-дара емес, технологиялық процестің ерекшеліктерін ескере отырып, бағалай білу қабілеті ерекше маңызды. Атом энергиясы жөніндегі халықаралық агенттік (АЭХА) ядролық оқиғалардың халықаралық шкаласын (INES) енгізді – бұл ядролық энергияны пайдаланатын және атом станциялары бар барлық мемлекеттерде апаттар мен оқиғаларды саралап қабылдау, оларды бірмәнді (бірдей) сипаттау және бағалау мақсатында енгізілген шкала. INES шкаласы бойынша ядролық және радиологиялық апаттар мен оқиғалар 7 деңгейге жіктеледі. Ең жоғары 7-ші деңгей бойынша тек екі апат бағаланды (Чернобыль, 1986 жыл және Фукусима-1 АЭС-ғы апат, 2011 жыл). Ядролық физика институтында 50 жылдан астам уақыт бойы ССР-Қ зерттеу реакторы (қазақстандық су-сулы реакторы) жұмыс істеп келеді. ССР-Қ 1967 жылы пайдалануға берілді және зерттеу реакторының қалыпты жұмысынан ешқандай ауытқулар болған жоқ. Бірінші кезекте реактор іргелі және қолданбалы ғылыми зерттеулер үшін пайдаланылады, сондай-ақ реакторда өнеркәсіп пен медицина үшін радиоизотоптар өндірісі жолға қойылған. Қазақстанда су-сулы реакторы типіндегі атом станциясын салу қарастыруда. Көпжылдық пайдалану тәжірибесі бұл реактор түрінің жоғары сенімділігі мен қауіпсіздігін көрсетті. Чернобыль АЭС-да және Фукусима-1 станциясында орын алған апаттар тиісінше ҮҚАР (үлкен қуатты арналық реактор) және қайнаған су реакторларына жатады. Персонал мен халықты қорғау Радиациялық қорғаныс қызметті негіздеу, сәулелену дозаларын шектеу және қорғауды оңтайландыру қағидаттарына негізделеді. Бұл иондаушы сәулелену көздерін пайдалану негізделген пайда әкелуі тиіс, сәулелену дозалары белгіленген шектерден аспауы керек, ал радиациялық әсерді мүмкіндігінше төмен және ақылға қонымды қол жетімді деңгейде ұстау қажет екенін білдіреді. Радиациялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету тәжірибесінде ұйымдастырушылық және техникалық іс-шаралар кешенді түрде қолданылады. Оларға қорғаныс тосқауылдары мен қашықтықтан басқару құралдарын қолдану, сәулелену аймағында жұмыс істеу уақытын қысқарту, сәулелену көзінен арақашықтықты ұлғайту, үй-жайларды аймаққа бөлу, қолжетімділікті бақылау, жеке қорғаныс құралдарын пайдалану және технологиялық регламенттерді қатаң сақтау кіреді. Басымдық әрқашан инженерлік және техникалық шешімдерге берілуі тиіс. Жеке қорғаныс құралдары маңызды элемент болып табылады, бірақ олар ақаусыз жабдықты, тиімді желдетуді, биологиялық қорғанысты, бұғаттауларды, сигнализацияны және дұрыс ұйымдастырылған технологиялық процесті алмастыра алмайды. Ұйымның төтенше жағдайларға дайындығы ерекше маңызды. Персонал радиоактивті ластану анықталған, сәулелену көзінің зақымдануы немесе жоғалуы, жабдықтың істен шығуы және радиациялық әсерге әкелуі мүмкін басқа да оқиғалар кезіндегі әрекет ету тәртібін алдын ала білуі тиіс. Апаттық ден қою жоспарлары жүйелі түрде қайта қарастырылып, ал тәжірибелік дағдылар жаттығулар мен оқу-жаттығулар барысында пысықталуы керек. Сонымен қатар, қауіпсіздікке заманауи көзқарас тек техникалық шаралармен шектелмейді. Ол әрбір қызметкер жеке жауапкершілікті түсінетін, анықталған кемшіліктер туралы уақтылы хабарлайтын және қажетті жағдайлар болмаған кезде жұмыстарды орындауға жол бермейтін қауіпсіздік мәдениетін қалыптастыруды көздейді. «Алматы қаласы мен Алматы облысы, Жетісу облысының қоршаған орта жағдайы туралы ақпараттық бюллетень. 2023 жылғы жылдық» мәліметтеріне сәйкес облыстың елді мекендері бойынша атмосфераның жер бетіндегі қабатының табиғи радиациялық гамма-фонының орташа мәндері 0,13-0,24 мкЗв/сағ шегінде болды. Облыс бойынша орташа табиғи радиациялық гамма-фон 0,17 мкЗв/сағ құрады және рұқсат етілген деңгейлер шегінде болды. 2023 жылдың жаз айында ҚР АЭА «Ядролық физика институты» ШЖҚ РМК (бұдан әрі – ЯФИ) Алатау ықшам ауданының тұрғындарына 50 дана «D-Shuttle» дозиметрі берілді. 2024 жылдың бірінші тоқсанында сыртқы сәулеленуден алынған жинақталған эквиваленттік дозаны бағалау бойынша талдау жүргізілді. Сыртқы сәулелену әсерінен алынған эквиваленттік доза 0,13 пен 0,17 мкЗв/сағ аралығында болды, бұл орташа есеппен – 0,15 мкЗв/сағ құрады. Осылайша, Алатау ықшам ауданы тұрғындарының сыртқы сәулеленуінен алынған орташа эквиваленттік дозасы (0,15 мкЗв/сағ) Алматы қаласы мен Алматы облысы бойынша орташа мәннен (0,17 мкЗв/сағ) 0,02 мкЗв/сағ төмен. Жүргізілген зерттеулер Алматы қаласының Алатау ықшам ауданының тұрғындарына ССР-Қ зерттеу реакторынан да, ЯФИ басқа да радиациялық және электрфизикалық қондырғыларынан да техногендік радиациялық әсердің жоқ екенін растады. Мамандарды даярлау – қауіпсіздікке салынған инвестиция Тіпті ең заманауи бақылау және қорғау жүйелері білікті персоналдың қатысуынсыз өз тиімділігін толық қамтамасыз ете алмайды. Радиациялық қауіпсіздік жөніндегі маман заңнама талаптарын біліп қана қоймай, оларды нақты өндірістік жағдайда қолдана білуі тиіс. Мұндай маманды даярлау дозиметрия және радиациялық физика негіздерін, радиациялық бақылау әдістерін, иондаушы сәулелену көздерімен қауіпсіз жұмыс істеу қағидаларын, көздерді есепке алу және сақтау талаптарын, қорғаныс құралдарын қолдану тәртібін және радиациялық инциденттер кезіндегі әрекет ету алгоритмдерін зерделеуді қамтиды. Оқытудың тәжірибелік бөлігі ерекше маңызға ие. Дозиметрлік және радиометриялық аспаптармен жұмыс істеу, өлшеулер жүргізу, сынамалар мен жағындылар іріктеп алу, радиациялық жағдайды бағалау, бақылау нәтижелерін ресімдеу және жаттығуларға қатысу теориялық білімді бекітуге және маманды нақты жағдайларда әрекет етуге дайындауға мүмкіндік береді. Алдын ала өткізілген талдаулар бойынша қуаты 1200 МВт екі блоктан тұратын АЭС үшін мамандарға сұраныс шамамен 1800 адамды құрайды, оның 1400 жедел персонал, оның ішінде атом саласында жоғары білімі бар 400 қызметкер қажет. ЯФИ атом саласы үшін жоғары білікті отандық кадрлар даярлау мәселесі шеңберінде 2011 жылдан бастап Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ (Алматы қ.), Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ (Астана қ.), С. Аманжолов атындағы ШҚҚУ (Өскемен қ.) және Д. Серібаев атындағы ШҚТУ (Өскемен қ.) сияқты ҚР жоғары оқу орындарымен бірлесіп, «Ядролық физика», «Ядролық энергетикаға арналған материалдар» және «Ядролық физика және атом энергетикасы» бағыттары бойынша мамандар даярлауды жүзеге асырып келеді. 2023 жылдан бастап ЯФИ бастамасы бойынша Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ базасында бірлесіп «Ядролық инженерия» білім беру бағдарламасы әзірленді. Осы бағдарлама шеңберінде ССР-Қ стационарлық зерттеу реакторында білім беру бағдарламасының бейіндік пәндері бойынша практикалық дағдыларды бекіту үшін тиісті практикалық және зертханалық сабақтар өткізу арқылы ҚазҰУ және ЯФИ базаларында АЭС үшін кадрлар даярлау, сондай-ақ студенттердің, магистранттардың және докторанттардың Институт базасында кәсіптік практикадан өтуі жүзеге асырылатын болады. ЯФИ атом саласының мамандарын сапалы даярлау үшін заманауи базасы бар ҚР-дағы жалғыз ұйым болып табылады. Институттың бірегей базалық қондырғылары: ССР-Қ стационарлық зерттеу реакторы және 6 зарядталған бөлшектер үдеткіші кешені. Инфрақұрылым жоғары білікті кадрларды даярлау үшін қажетті заманауи зертханалармен және оқу орталықтарымен жарақталған. Институттың 23 зертханасында ядролық және нейтрондық физика, қатты денелер радиациялық физикасы, радиоэкология және радиохимия салаларында іргелі, сондай-ақ қолданбалы да зерттеулер жүргізілуде. Сонымен қатар Институтта заманауи аналитикалық және сынақ жабдықтарымен 3 ғылыми-техникалық орталық бар: Радиациялық қауіпсіздік жөніндегі оқу орталығы (2000 жылдан бастап); Бүлдірмейтін бақылау әдістері жөніндегі оқу орталығы (2003 жылдан бастап); Ядролық қауіпсіздік жөніндегі оқу орталығы (2017 жылдан бастап). Барлық оқу International Atomic Energy Agency (IAEA) - Атом энергиясы жөніндегі халықаралық агенттіктің (АЭХА) қолдауымен ашылды. Институттың жоғарыда аталған орталықтарының 9 қызметкері АЭХА сарапшыларының құрамына кіреді. Халықаралық ғылыми-техникалық орталықтың (ХҒТО) жобалары аясында ЯФИ Атом энергиясының қауіпсіздік проблемалары зертханасы әлемде алғаш рет жапондық әріптестерімен бірлесе отырып, ССР-Қ реакторында IV-ші буын реакторларына арналған отын мен конструкциялық материалдарды сынақтан өткізді. Болашақта ЯФИ базасында ядролық криминалистика жөніндегі оқу орталығы жұмыс істейтін болады. 2026 жылдың соңына қарай ХҒТО – Халықаралық ғылыми-техникалық орталық жобасы аясында ЯФИ базасында Шағын модульдік реактордың симуляторы (МРС) пайдалануға беріледі. Қазіргі уақытта ЯФИ 80-нен астам ғылым докторлары мен кандидаттары (PhD) жұмыс істейді. Институт әлемдік стандарттар бойынша да айтарлықтай ғылыми-техникалық әлеуетке ие бола отырып, Қазақстанның ұлттық университеттерінің көптеген ядролық бейіндегі PhD докторанттарын даярлау үшін негізгі база болып табылады. АЭС үшін мамандар даярлау бағдарламасын іске асыруға ЯФИ қызметкерлерінің тікелей қатысуы білім алушылардың кәсіби құзыреттерін оңтайлы қалыптастыруға және ядролық энергетика саласындағы қызметті жүзеге асыруға қойылатын біліктілік талаптарына барынша сай келетін мамандарды даярлауға мүмкіндік береді. Мұрат Шәкенұлы Төлегенов Ядролық, радиациялық және экологиялық қауіпсіздік департаментінің директоры, ф.-м.ғ.к., Қазақстан Республикасы Атом энергиясы жөніндегі агенттігінің «Ядролық физика институты» ШЖҚ РМК

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

80 работников «Семей орманы» получили больше 40 млн тенге задержанной зарплаты

Прокуратура Бородулихинского района выявила задолженность по зарплате перед сотрудниками государственного лесного природного резервата «Семей орманы». Деньги сотрудникам выплатили после вмешательства надзорного органа. Поводом для проверки стала публикация на одной из районных интернет-площадок, где сообщалось о задержке зарплаты. Хотя официальных обращений от сотрудников не поступало, прокуратура самостоятельно проверила соблюдение трудового законодательства, сообщили в пресс-службе Генпрокуратуры В результате выяснилось, что филиал «Семей орманы» задолжал 80 работникам более 41 млн тенге. После вмешательства прокуратуры задолженность полностью погасили. Руководителя филиала привлекли к административной ответственности. В итоге 80 сотрудников получили всю причитающуюся им зарплату. Прокуратура области призывает граждан сообщать о нарушениях трудового законодательства, в том числе о задержках зарплаты, в уполномоченные государственные органы или органы прокуратуры. Это позволит быстрее принимать меры для восстановления нарушенных прав.

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

Realities of the day Incidents

Семейские спасатели пришли на помощь тонувшему мужчине

В районе городского пляжа Семея спасатели заметили тонущего молодого человека всего в нескольких метрах от берега. Инцидент произошёл во время патрулирования береговой линии. Сотрудники ОСО увидели, как мужчина 2005 года рождения начал тонуть примерно в трёх метрах от берега, сообщили в пресс-службе ДЧС области Абай Спасатели быстро вытащили его из воды, оказали первую помощь и передали медикам. Спасатели напоминают: не заплывайте далеко от берега и не оставляйте детей без присмотра. На воде даже несколько секунд могут стать решающими.

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

Сохранить наследие: Фонд послов США поможет оцифровать уникальный фонд библиотеки Абая

Проект по сохранению и цифровизации редкого фонда областной универсальной библиотеки имени Абая стал победителем программы Фонда послов США по сохранению культурного наследия (Ambassadors Fund for Cultural Preservation – AFCP). Об этом стало известно накануне Дня Абая. История проекта связана с американским исследователем, писателем и журналистом Джорджем Кеннаном. В 1885 году он приехал в Семей и посетил библиотеку, которой пользовался Абай. Кеннан ознакомился с ее книжным фондом, а позднее рассказал об Абае Кунанбаеве в своих трудах. Благодаря этому он стал одним из первых зарубежных исследователей, познакомивших англоязычную аудиторию с именем казахского мыслителя, рассказали в пресс-службе акимата области Абай. В рамках проекта специалисты займутся сохранением, консервацией и реставрацией рукописей и старинных изданий из редкого фонда библиотеки, а также переведут их в цифровой формат. Особое внимание уделят материалам, связанным с жизнью и творчеством Абая, в том числе книгам, которые читал сам поэт. Проект поможет сохранить редкий фонд на долгие годы и сделать уникальные материалы доступнее для исследователей и широкой аудитории в разных странах. Победа в программе Фонда послов США стала важным событием для сохранения историко-культурного наследия региона и его передачи будущим поколениям с помощью современных технологий.

Динмухамед Бейсембаев

11.08.2026

Realities of the day Politics

Нурлан Абдиров: От профессионализма каждого члена избирательных комиссий зависит соблюдение прав граждан

Председатель Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан Нурлан Абдиров, а также секретарь комиссии Шавхат Утемисов с инспекционной поездкой побывали в Мангистауской области и ознакомились с ходом подготовки к выборам в Курултай. В рамках рабочей поездки они побывали на избирательных участках в городах Жанаозен и Актау, встретились с представителями государственных органов, председателями территориальных и участковых избирательных комиссий. В первый день визита председатель ЦИК посетил избирательные участки № 89 и 283 в Жанаозене. Нурлан Абдиров проинспектировал условия, созданные в них для реализации избирательных прав граждан. Кроме того, была проверена оснащенность информационных уголков, наличие и доступность необходимых материалов. — Избирательные комиссии в своей деятельности большое внимание уделяют защите персональных данных граждан. Одним из элементов этого подхода является использование специального трафарета. Он применяется нами уже несколько избирательных кампаний. При его наложении на общий список избирателей человек видит только свои персональные данные и ставит подпись в соответствующей графе, — отметил Нурлан Абдиров. На следующий день рабочая группа во главе с Председателем ЦИК ознакомилась с работой избирательных участков, в том числе открытых в этом году. Особое внимание было уделено созданию на избирательных участках необходимых условий для всех категорий граждан. В частности, показана работа гусеничного подъемника, установленного для граждан с инвалидностью, которые не могут самостоятельно подниматься по лестнице. Под председательством Нурлана Абдирова прошло совещание с участием представителей государственных органов Мангистауской области. Вопросы подготовки региона к выборам депутатов Курултая обсуждали с участием представителей акимата области, прокуратуры, органов внутренних дел, Департамента по чрезвычайным ситуациям, сферы социальной защиты и других государственных органов. Участники совещания доложили о проделанной работе и принимаемых мерах по подготовке к выборам. Председатель ЦИК отметил, что слаженная работа всех государственных органов и избирательных комиссий является важным условием качественной организации и проведения выборов. По его словам, подготовительная работа к выборам должна проводиться системно, со строгим соблюдением требований законодательства и быть направлена на обеспечение прав каждого избирателя. В ходе встречи с председателями территориальных и участковых избирательных комиссий города Актау Нурлан Абдиров остановился на их основных задачах в период подготовки и проведения голосования. Особое внимание он уделил вопросам строгого соблюдения требований избирательного законодательства, создания равных условий для всех участников избирательного процесса, корректной организации работы избирательных участков, оформления избирательных документов в установленном порядке, взаимодействия с наблюдателями и представителями СМИ. Обратили внимание участники совещания и на специфику летнего периода, когда часть граждан находится в отпусках. В этой связи председатель Центризбиркома поручил продолжить проведение широкой разъяснительной работы с избирателями о порядке использования открепительных удостоверений при голосовании. — Призываю членов участковых избирательных комиссий работать открыто, слаженно, обеспечивать прозрачность избирательного процесса и всемерно содействовать реализации конституционных прав граждан на участие в выборах. От профессиональной и ответственной работы каждого из вас напрямую зависит соблюдение избирательных прав граждан, обеспечение принципов законности и гласности выборов, — резюмировал Нурлан Абдиров. Ранее ЦИК проверил готовность Актюбинской области и области Жетісу к выборам депутатов Курултая. Kazinform

Редактор

11.08.2026

All posts

Date filter

News feed